ट्विटर नयाँ डिजाइनमा, प्रयोगकर्ताले बुझ्नु पर्ने ५ कुरा

1 comment

अप्रिलको पहिलो हप्ता सिमित प्रयोगकर्ताहरुको समूहलाई उपलब्ध गराएको नयाँ 'वेव प्रोफाइल' आजबाट ट्विटरले सबैका लागि खुल्ला गरेकोछ । फेसबुक र अन्य सोसल नेटवर्किङ साइटको दाँजोमा ट्विटरमा थोरै प्रयोगकर्ताहरु भएका कारण ट्विटरले नयाँ प्रयोगकर्ताहरुलाई आकर्षित गर्न केही समय अघि देखि विभिन्न तरिकाहरु परिक्षण गरिरहेको छ । अहिलेको नयाँ प्रोफाइललाई पनि त्यसैको निरन्तरताको रुपमा लिनसकिन्छ ।


ट्विटरमा भर्खरै भित्रिएको 'नोटिफिकेसन', चारवटा सम्म 'अपलोड' गर्न र ट्याग गर्न मिल्ने फोटो, अनि आज सबैका लागि सार्वजनिक गरिएको वेव प्रोफाइल आदिका कारण, ट्विटर अहिले फेसबुक झैँ देखिएकोछ । अझ केही प्रयोगकर्ताहरुको लागि त 'रिट्विट' को सट्टा 'सेयर', अनि युजरनेम विना 'रिप्लाइ' गर्ने फिचरहरु पनि ट्विटरले परिक्षण गरिरहेकोछ । यसका साथै ट्विटरले मोवाइल एप्सको पनि नयाँ अपडेटहरु छिटोछिटो दिइरहेकोछ तर नयाँ प्रोफाइल भने अहिलेसम्म 'वेव'को लागि मात्रै उपलब्ध छ । साँच्चै भन्ने हो भने, ट्विटर नयाँ प्रयोगकर्ताहरुको संङ्ख्या बढाउन लागिपरेकोछ ।

Old Twitter Layout
ट्विटरका अनुसार करिब ७६ प्रतिशत प्रयोगकर्ताहरु मोबाइलबाट ट्विटर चलाउँछन् । बाँकी २४ प्रतिशतले ट्विटरको 'वेव' भर्सन चलाउँछन् । कति प्रतिशत व्यक्तिले अरुको 'प्रोफाइल'मा गएर ट्विट हेर्छन् भन्ने कुरा चाँही स्पष्ट छैन, हुन त फेसबुकमा पनि प्राय: सबैले हेर्ने भनेको 'न्युजफिड' नै हो, थोरैले मात्र अन्य व्यक्तिको प्रोफाइलमा गएर उसका पोष्टहरु हेर्छन् ।

म प्राय: कमैमात्र ट्विटरको वेव भर्सन चलाउँछु, अत: यो ब्लग लेख्नु केही छिन अघिसम्म पनि मेरो प्रोफाइल पुरानै डिजाइनमा थियो । ट्विटर डटकममा लगइन गरेपछि, मेरो प्रोफाइल नयाँ डिजाइनमा रुपान्तर भयो । डिजाइन र फिचरका हिसाबले यो नयाँ डिजाइन अघिल्लो भन्दा राम्रो छ, तर फेसबुक झैँ देखिँदा खै के नमिलेको जस्तो लाग्नेरहेछ । 'पिन्ड् ट्विट', 'फिल्टर ट्विट' आदि नयाँ फिचरहरु राम्रा लागे ।

१) ठूलो प्रोफाइल फोटो: अब प्रोफाइलमा पहिलको भन्दा ठूलो फोटो देखिन्छ । ट्विटरमा फलोअर् बढाउन पनि प्रोफाइल फोटोले ठूलो भूमिका खेलेको हुन्छ । अत: ट्विटरमा आफ्नो अनुहार देखिने, या भनौँ आफू चिनिने किसिमको फोटो राख्दा राम्रो हुन्छ । तपाई फेसबुक, गुगलप्लस, इन्स्टाग्राम आदि विभिन्न साइटहरु चलाउनुहुन्छ भने, सबै नेटवर्कहरुमा एकै किसिमको प्रोफाइल फोटो राख्दा राम्रो हुन्छ ।

२) ठूलो कभर फोटो: सायद यही कभर फोटोको कारण पनि हुनसक्छ, ट्विटर फेसबुक जस्तो देखिएको । अब ट्विटरमा पनि आफ्नो ठूलो कभर फोटो राख्न सकिन्छ । पहिलेको कभर फोटो, अब नयाँ डिजाइनमा नमिल्दो देखिनसक्छ । अत: कभर फोटो परिवर्तन गर्ने समय आएको हुनसक्छ ।

३) पिन्ड् ट्विट: आफूलाई महत्वपूर्ण लागेका र अरुले यो चाँही हेरुन् है भन्ने हिसाबले गरेका आफ्ना ट्विटहरुलाई अब 'पिन' गरेर सबैभन्दा माथि राख्न सकिन्छ । यसो गर्दा, अन्य प्रयोगकर्ताले तपाईको प्रोफाइल हेरेको खन्डमा उक्त ट्विट देख्न सक्छन् ।


४) बेस्ट ट्विट: अरु भन्दा धेरै 'इंगेजमेन्ट' (रिट्विट, मेन्सन, रिप्लाइ) पाएका ट्विटहरु अन्य ट्विट भन्दा ठूलो आकारमा आफ्ननो प्रोफाइलमा देखिन्छन् ।

५) फिल्टर्ड ट्विट: प्रोफाइलबाट अब सिधै ट्विटहरु मात्रै हेर्ने, वा रिप्लाइ सहितका ट्विटहरु हेर्ने भनेर छान्न सकिन्छ । साथै, फोटो र भिडियो मात्रै भएका ट्विटहरु पनि सजिलै हेर्नसकिन्छ ।


बोनस: यी कुराहरुका अतिरिक्त ट्विटर प्रोफाइल हेरेर कसले कुन मितिमा ट्विटर चलाउनथाल्यो भन्ने कुरा थाहा पाउन सकिन्छ । यसअघि यो कुरा 'सोर्स कोड'मा मात्र हेर्न सकिन्थ्यो । प्रोफाइलको ठिक तल फोटो तथा भिडियोहरु 'मिडिया सेक्सन'मा देख्न सकिन्छ । ट्विटरले फोटो तथा भिडियोको ग्यालरीमा धेरै सुधार गरेकोछ । माथि (फिल्टर्ड ट्विटमा) भनिएजस्तै मिडियाबाट पनि सिधै फोटो र भिडियो मात्रै भएका ट्विटहरु हेर्नसकिन्छ । साथै, वाँया तर्फ नै अरुको प्रोफाइल हेर्दा अन्य कुनकुन साथीहरुले उक्त व्यक्तिहरुलाई 'फलो' गर्दा रहेछन् भनेर जान्न सकिन्छ ।
******************** ट्विटरसँग सम्बन्धित अघिल्ला सामाग्रीहरु ********************
ह्याचिङ ट्विटर पढेपछि [ट्विटरको भित्री रहस्य]
ट्विटर ह्यासट्यागको रामकहानी
आफ्ना पुराना ट्विटहरु डाउनलोड गर्ने तरिका
फलो फ्राइडे के हो? कसरी सुरु भयो? (Twitter Follow Friday #FF)
ट्विटर : फलो र अनफलो [Twitter Follow and Unfollow]

'अमेरिकी छलाङ्ग' ~ बाबुरामको डायरीबाट

Leave a Comment

अघिल्लो वर्षको जनवरीमा लेखिएको "एउटा फेक ट्विटर एकाउन्टको नाममा" ब्लग वर्षैभरि अन्यन्तै चर्चित रह्यो । सायद यसैको प्रभाव हुनुपर्छ, अघिल्लो हप्ता ईमेलमा अमेरिकी बसाइ अनुभव संगालिएको बाबुरामजीको एउटा प्राइभेट 'अनलाइन जर्नल' (डायरी) आइपुग्यो। नियमित त हैन, तर कहिलेकाँही भने तिम्रो ब्लग हेर्छु भनेर लेखिएको थियो । त्यसै  'जर्नल'मा रहेको 'अमेरिकी छलाङ्ग'का केही सम्पादित अंशहरु तल प्रस्तुत गरेकोछु ।


१.
म यसै बसिरहेको हुन्छु, फोनमा खेलिरहेको हुन्छु, घरी ट्विटर घरी फेसबुक घरी के चलाई रहेकोहुन्छु। यसैमा भान्सामा काम गरिरहेकी मेरी प्राण प्यारीको नजर म माथि पर्छ। अनी उनी भन्छिन, "यसै फोन चलाएर बस्नु भन्दा त बरु ईन्टरनेट खोलेर मेरो फोन र ईन्सुरेन्सको अटो पे'मा राखिदिनु नि, महिनै पिच्छे सम्झिदाँको टेन्सन त हुन्न मलाई" ! म एकदम ज्ञानी पति बनेर ल्यापटप खोल्छु। पासवर्ड हालेर विण्डोज खोलि सकेको हुदैन, मेरी प्राण प्यारी भान्साबाट मर्जी हुन्छिन । "कहिले काँहि त बुढिलाई भान्सामा सहयोग गरे नि हुने नि, कहिले फोन त कहिले ल्यापटप"।

२.
एक जना सरकारी सुविधा लिने दाजु छन, तिनले स्वास्थ्य बिमा पनि सरकारकै सुविधाबाट लिएका छन, थोरै आम्दानी देखाएर रासन पानीको लागि मासिक केही रकम पनि सरकारी सुविधाबाट नै लिएका छन्। काम नगर्ने होईन गर्छन, पेट भर्न सक्ने नकमाउने पनि होईन कमाउँछन्, तर पनि अरुको लहलहैमा लागेर ईमान त्यागेर मागेर खान पल्केका छन। हो तिनको जिन्दगी हो तिनले आफ्नो हिसाबले जिउन पाउछन्, मैले तिनको जिन्दगीमा दख्खल अन्दाज गर्न खोजेको होईन तर म आफु कानुनको दायरामा बसेर आम्दानीको लगभग २५ देखी ३० प्रतिशत(ठ्याक्कै कति तिर्छु याद भएन) जति कर तिरेर बस्या मान्छेलाई तिनले मेरै अगाडी मैले तिरेको करबाट चोरी छली सुबिधा लिएको मन पर्दैन।

एक पटक ति दाजुले मेरो नेपालमा यत्रो घर छ तेरो के छ? मैले यस्तो गाडी चड्छु तैले जाबो ईकोनोमी गाडी चढ्छस भनेर सुनाए। त्यो बेला केहि भनिन, वा भनुम भन्नु उचित ठानिन। केहि समय पछि तिनै दाजुले ल बाबु बुहारीलाई लिएर यो आईतबार खाना खान आउ भनेर भन्दा भए, त्यो बेला मलाई अफिसको कामले नचाहिदो तनाव दि’राको थियो, तिनले रवाफिलो पाराले बोलाउदाँ मेरो दिमागको पारा थोरै माथी चढ्न गयो र मैले ति दाजुलाई नम्र भएर, हेर्नुस दाजु खान त आउन हुन्थ्यो, हजुर आफ्नै परिवार पाल्न नसकेर सरकारसँग माग्नु भएको छ, म आएर खाएर के सकिदिउ त नी, बरु भाउजुहरुलाई लिएर हजुर नै आम्नुस मेरोमा खान भनेर भन्दा भएँ । उनले मागेर खानु गल्ती थिएन, तर मैले हजुर मगन्ते हुनुहुन्छ भन्नु मेरो गल्ती थियो।

३.
काम गरेर खाने भए पछि काममा उतारचढाव भनेको हुने नै गर्छ। एउटा सफ्टवेयर ईन्स्टल गर्नु पर्ने थियो, हजुरहरुलाई लाग्ला जाबो सफ्टवयर ईन्स्टल गर्ने कुरालाई नि मुलाले ईस्यु बनाउन थाल्यो। अहिलेको नयाँ विण्डोज, मलाई लाग्छ भिस्टा पछि होला, माईक्रोसफ्टले युजर एकाउण्ट कन्ट्रोल भन्ने एउटा प्रोफाईलको कन्सेप्ट ल्याएको छ, त्यसले म जस्ता धेरैको धेरै समय बिना काममा नस्ट गरेको छ।

भयो के भन्नुहोला भने, मैले ईन्स्टल गर्न लागेको प्रोग्रामले रेजिस्ट्री ईडिट गर्ने रै’छ, अनि हाम्रो माईक्रोसफ्ट सोल्टीले जथाभावी रेजिस्ट्री ईडिट गर्न नदिने, एडमिन नै हुन पर्ने। धेरै प्रोग्रामहरु ईन्स्टल गर्दा यदी रेजिष्ट्री ईन्ट्रीसँग खेल्नु पर्ने हो भने शुरुमै रेजिष्ट्रीको चावी माग्ने गर्छन, तर यो मुलाले मैले ईन्स्टल गर्दा चावी मागेन, कारणले लेख्नेले चावी माग्ने कोड लेख्न बिर्स्यो, अब प्रयोगकर्ताको हिसाबले मैले ईन्स्टल गर्दा नै याज ए एडमिन गर्नु पर्ने रै’छ, बुद्धि पुगेन वैसे डबल क्लिक हानियो।

त्यसपछि मेरो हप्ता रेजिष्ट्री, युजर एकाउण्ट कन्ट्रोल, युजर राईट्स आदि हेर्दैमा, रेजिष्ट्रीका कि डिलिट र एड गर्दैमा बित्यो, अन्त्यमा एउटा नयाँ एडमिन युजर बनाएर त्यो प्रोग्राम चलाउने युजरको रुपमा टाँसेको बल्ल चल्यो।

हाकिमलाई काम देखाउनु पर्दा एउटा प्रोग्राम ईन्स्टल गर्न १ हप्ता लागेको जसरी देखाउनु पर्दा थोरै हिनताबोध भयो, अब त्यो बिचमा आफुले खाएका हण्डर र नयाँ केहि प्रयोग गर्नु पर्ने भए सुझाउन हाकिमलाई सोधिएकै थियो, मुलाले केहि दिन सक्नु भएन, लास्टाँ हिजो, याज एडमिनिस्ट्रेर ईन्स्टल गर्न १ हप्ता लगाईस भनेर भन्यो, मैले नि हजुरलाई नि बोलाएको थिए के रे ईन्स्टल गर्दिनुस भनेर, आधी दिन हजुरले नि खर्च गर्नु भएको हो, नसकेर जानु भयो अहिले यसो त नभनि भन्या भे हुने नि भन्दा सोल्टीले रातो मुख बनाईस्यो।

हाकिमसँग पङ्गा लिने पनि एउटा नराम्रो बानी हो मेरो, कुन दिन जागीरबाट हात धुनु पर्ने हुन सक्छ यो पाराले।

४.
अस्ती एउटासँग भेट भयो, अनि भेटमा अलि अलि कुरा भयो। केहि समय पछि मेरो अमेरिकाको बसाई कस्तो किसिमको हो, कागज छ कि छैन भन्ने सवाल म माथि गरियो। मैले भने म त कानुनी रुपमा नै बसेको छु, काम गर्ने भिसा छ, त्यसलाई कागज भन्ने कि नभन्ने? उनले पछि हरियो पत्ता छ कि छैन भनेर सोधे, मैले छैन भने। अनि लिने सोच्नु भएको छैन भनेर सोधे, मैले अहिले केहि निधो गरेको छैन, अझै ५ बर्ष काम गर्न पाउछु, जब त्यो सकिने बेला आउछ त्यो बेला सोचौला भनेँ।

अनि हजुरको के हो भनेर सोधे, तिनले आफुसँग हरियो पत्ता भएको बताए, अनि कुराहरु हुदै जादाँ त नेपालीले कागज बनाउन पाएका दु:ख सुन्नु पर्यो। नेपालमा सामुहिक बलत्कारको शिकार भएको कारणले नेपाल जाँदा हाम्रो समाजले नस्विकार्ने भनेर कथा कोरेर कागज बनाउने महिलाहरु हुन्छन् भनेर भने तिन्ले, अनि पुरुषहरु माओवादी पिडित।

उनको कुरा सुन्दा त नेपालमा प्रत्येक गाँउ र शहरमा बलत्कारीको झुण्ड रहेको छ भन्ने भान अमेरिकी अदालतलाई परिसकेको हुनु पर्छ झैँ लाग्यो मलाई। माओवादीले गर्दा देशमा जान नसक्ने कथा त सुनेको थिए तर तिनको कथा सुन्दा त कहाली नै लाग्यो, अनि सोचे हामी हरियो पत्ताको लागि कुन हदसम्म जाँदा रहेछौँ।

५.
एक पटक मलमा जाँदा एक जना महिला नेपालीमा बोलेको सुने। अनि एक्लै हिड्या भएर नमस्ते दिज्यु भनेर कुरा गर्न गए। म शनिवार मलमा घुमेको देखेर उहाँले आज काम छैन र? घुम्दै हुनुहुन्छ भनेर सोध्नु भयो। अनि मैले आज छैन भनेर भने। कता काम गर्नु हुन्छ भनेर सोधिन, मैले फलानो ठाँउमा काम गर्छु भनेर जवाफ दिए। अनि कुन ग्याँस स्टेसनमा काम गर्नु हुन्छ हप्ताको कति घण्टा गर्नु हुन्छ भनेर सोध्नु भयो, प्रश्नले एक छिन ट्वाँ बनायो, अनि भने हैन दिदी एउटा सफ्टवयर बनाउने कम्पनीमा काम गर्छु मैले त भने। ति दिज्युले गाह्रो नमान्नु है भाई के गर्ने बानी लागिसक्यो यस्तो सोध्ने भन्नु भयो, मैले केहि छैन दिज्यु हुन्छ यस्तो हुन्छ कहिलेकाँहि, बरु हजुर कुन पार्लरमा काम गर्नु हुन्छ भनेर सोधे, दिज्यू त प्रोफेसर हुनुदोँ रै’छ, त्यसपछि दुबै मज्जाले हास्यौ।

६.
एक पटक अमेरिकालाई कर्मथलो बनाएको घरमा रात्रिकालिन भोजको निम्ता आयो, यसो मिलाएर भन्नु पर्दा डिनर खानको लागि निमन्त्रणा आयो। अनि त्यो घरका सबैलाई थोर बुहत चिनेको भएकोले कुनै अप्ठ्यारो नमानी गईयो मेजमानी निभाउनको लागि। सबै कुरा सौहार्दपुर्ण वाताबरणमा चलिरहेको थियो। त्यसैमा घरपेटी आमाले कान्छी छोरीलाई, "छोरी तिमीले त्यो गरेको मलाई मन परेन" भनेर भन्नु भयो, छोरीको जवाफ सुनेर म चाँहि अवाक नै भए। यो मेरो ब्यक्तिगत जीवन हो, यस्मा हजुरलाई मन पर्नु पर्ने मन नपर्नु पर्ने मैले कुनै कारण देख्दिन भनेर जवाफ फर्काईन, त्यहि बेला नेपालाँ बुवाले मलाई पढ भन्दा पढे नि नपढेनी हजुरलाई के मतलब भनेर मुख लाउदा भेट्या गोर्खे लौरी सम्झे। छोरीको जवाफ घरपेटी बाले सुनेको नसुन्यै गरे, आमाले यस्लाई अमेरिका लागेको भनेर एक छिन कराईन अनि सकियो। पछि घरपेटी बुवाले बाहिर छोड्न आउदाँ, १८ बर्ष ननाघेकालाई गाली गर्दा तिनले पुलिस बोलाउने धम्की दिने गरेकोले चुपचाप हेर्नुको बिकल्प छैन भनेर बाध्यता सुनाए।

७.
हाम्री जहानका ठुला बुवालाई भेट्ने भनेर एक दिन आईतवार यसो ठुला बुवाको बसेको ठाम तिर लागियो। आफु त पहिलो पटक नाताले ससुरा पर्ने अनि नातैले ससुराली पर्ने ठाममा जान लागेको। ससुराली आउनै लाग्दा चट्ट हाम्री जहानले मुख खोलिबक्स्यो, ठुला बा ठुली आमाले देख्ने बित्तिकै नमस्कार गर्नु नि, ज्वाँई टोपलिएर गमक्क पर्ने होईन, भाउ खोज्ने होईन भनेर। हरे त्यती बुद्धी त मेरो पनि छ के रे नै झै लाग्यो। गईयो, गए देखि खाने कुरा ल्याउन थाल्नु भएको आफुले दुई दिन लगाएर खाने कुरा ५ घण्टाको अन्तराल अगाडी पर्यो, खान्न भन्यो भाउ खोज्यो भन्ने खाम आफ्नो पेटाँ ठाम छैन।

मेरी जहानको दाइको छोरी भर्खर ३ बर्षमा लाग्दै गरेकी, अहिले देखि लाज मान्ने खालकी रै’छिन, बिस्तारै झ्याम्मिएर बोल्न थालिन, हिड्ने बेला सम्म त यति झ्याम्मिईन कि, जान्छु भनेर पछि लागेर हैरान। सानु कारमा सिट छैन नत्र लान्थे नि भन्दा हजुर’आमाको सारीमा लुक्छु पुलिस देखे भनेर सम्म भनिन, म त नराम्रोसँग ट्वाँ परे, यति सानैमा यस्ती खुरापाती मेरी सानी नाताले साली भोली पर्सी झन के छोईसाध्य होलिन् र? भनेर।

८.
हुनेवाला बुढीसँग टिकाटाला गर्न जाँदै थिए, जहाज गिरानमा गए पछि था’ह भो, मुला मलाई त वेटिङ्ग लिस्टाँ हाल्देको रै’छ, आफ्नो फेरी अर्को जहाज गिरानाँ कनेक्टिङ्ग फ्लाईट थियो। आफुलाई त्यसै पिर परि सक्या थ्यो, साला बल्ल बल्ल छुट्टि मिलाएर, जान लाग्या, त्यो नि वेटिङ्ग लिस्टा पर्यो, अर्को पिलेन छुट्यो भने त नगए नि हुने भयो भनेर दिक्दारीमा बसी रा’को थिँए। त्यहि बेला मेरी अहिलेकी जहानले फुन अरिन, अनि मैले वेटिङ्ग लिस्टा भएको जहाज चढ्न पाम्ने नपाम्ने पक्का नभएको तर पिर नगर्नु भोली बिहानसम्म जसै आईपुग्छु भनेर भन्दा भए। एक छिन पछि काउण्टराँ गएर आफ्नो कनेक्टिङ्ग फ्लाईट भएको र यो पिलेनाँ जान नपाए फ्लाईट छुट्ने, अनि आफ्नो मग्नी गर्न नपाम्ने कुरा काउण्टराँ बसेकी कण्डक्टरलाई भने, अनि उस्ले नेक्स्ट एभाईलेभल सिट विल बि योर्स भनेर लिस्टा अगाडी सार्दी मलाई, अनि एक छिनाँ पिलेनाँ चढ्न पाए।


पिलेनाँ चढे पछि, अहिलेकी जहानलाई फुन अरेर आफुले जहाज चढ्न पाएको सुनाए, उता’ट कसरी मिल्यो, वेटिङ्गा राखेको होईन भनेर ४ ५ वटा प्रश्न एकैसाथ गर्दा भईन, अनि मेरो खुरापाती दिमाग जहानको लागि दोस्रो पटक चल्यो। (पहिलो पटक त कोक वाला घटना थियो)। अनि मैले रोई कराई गरेको अनि मुढामा बसेर जान्छु भनेर भनेको अनि मुढामा बस्न दिएको भनेर भने। अनि पिलेनाँ नि कतै मुढा हुन्छ र भनेर सोधिन, अनि मैले ट्वाईलेट नजिकैको खाली ठाममा मुढा राखेर त्यसैमा बसेर आम्दै छु भनेर भन्या, हजुरलाई साह्रै दुःख भयो है भनेर भन्छिन। एक छिन हाँसो लाग्यो अनि, ‘लाटी सिट पाएर चढ्या, कहाँ पिलेनाँ नि मुढा हुन्छ त’ भनेर भनेको, यस्तो बेला नि हजुरलाई मजाक गर्नु पर्छ है, कस्तो मान्छे हजुर भनेर ठुस्कीईन, भोलि पल्ट टिकाटालो गरुन्जेलसम्म नि फकाउदाँको सास्ती आफुलाई !!

९.
यसो सरको घर तिर गईएको थियो, अनि घुम्ने ठाँउहरु खोज्दै जाँदा एउटा जङ्गल सफारी, जङ्गली जनावर भनेर प्रचार गरेको ठाँउ भेटियो। जाँउ न त घुम्न भनेर घुम्न जाँदा, एउटा ठुलो तलाउ रै’छ, त्यहाँ अलि अलि जलचर रै’छन, बाघ र सिँहलाई खोरमा राखिएको रहेछ, अनि घरेलु जनावर भनेर बाख्रा कुखुरा पनि देखाउन राखिएको रहेछ। अनि जङ्गल सफारी हेर्ने भनेर टिकेस काटेर बस चढियो। जे होस अरु त सबै ठिकै हो, तर जुन आशा लिएर गईएको थियो त्यो पुरा भएन, नयाँ नयाँ कुरा चाँहि था’ह हुन गयो। निल गाई देखि लिएर चौरि गाईसम्म त्यहाँ थिए, चार पाँच थरी हरिण मृग के के थिए, समग्रमा ठिकै रह्यो यात्रा।

१०.
एक समय सिकागो बसिन्थ्यो, त्यहाँ हुदाँ गाडी थिएन त्यसैले सार्वजनिक यातायात नै एक मात्र बिकल्प थियो। म एक जना मधेशी साथिसँग बस्थे अनि मैले नै उस्लाई सार्वजनिक यातायात चढ्दा हिन्दिमा कुरा गरम भन्थे, कारण नेपाली भेटिए भने हजार थरी प्रश्नका सय थरी जवाफ दिनु पर्थ्यो। एक पटक बसमा घर जाँदै थियौ, हामी सदा झै हिन्दिमा नै कुरा गरिरहेका थियौँ, त्यहि बेला दुई जना नेपाली जस्ता देखिने युवती बसमा चढे, अनि हाम्रो अगाडीको सिटमा आएर बसे। हामी अलि अलि हिन्दिमा कुरा गर्ने अनि तिनिहरुको कुरा सुन्ने गर्न थाल्यौ, त्यसैमा एउटा केटीले अर्को केटीसँग त्यहाँ नभएकी अर्कीको कुरा गर्न थाले, त्यो सुन्दा त्यहाँ नहुने केटी नसुतेको तिनीहरु पढ्ने कलेजमा कोहि छैन भन्ने किसिमले कुरा गरे। अनि एक छिन पछि उनिहरु नै सुतेका केटाहरुको कुरा गर्न थाले, को कति समय टिक्यो, कस्को ठुलो भन्दै कुरा गर्न थाले।

केहि समयमा हाम्रो झर्ने ठाम आयो, झर्यौ, अनि राम राम भन्दै आफ्नो बाटो लागेम। या’त ति अपवाद हुन सक्छन, या’त ति अधिकाँश नेपाली बिधार्थीका प्रतिबिम्ब हुन सक्छन, कसैको चरित्र हत्या गर्नु मेरो उद्धेश्य होईन, र तिनले गरेका क्रियाकलाप हाम्रो समाजलाई अपाच्य होला, कसैलाई जज गर्नु मेरो मनसाय होईन।

११.
एक पटक एक जना दाइ भाउजुकोमा खाना खानको लागि गईयो। अनि त्यहाँ पुगेपछि भाउजुले आफ्नो कम्युटरमा भाईरस लागेको, पेजहरु खोल्दा दशथरी कुरा खुल्न थालेको लगायतका समस्या तेसार्नु भयो। अनि मैले सोझो तरिकाले सोधे, के चलाउनु हुन्छ र कम्युटरमा भनेर सोधे। के चलाउछन र कम्युटरमा, त्यहि फेसबुक, युट्युव त हो नी, अरु के चलाईन्छ र भनेर बम्किन थाल्नु भयो। हैन साधारण सबालमा किन बम्किनु भयो भनेर सोध्दा उल्टो हाम्ले त्यस्तो चाहिने नचाहिने केहि चलाम्दैनम भनेर झन झन चर्को स्वर गर्नु भयो। अनि भाउजु बम्केको रमाईलो लागेकोले अझै दिक्क बनाम्न त भाउजुलाई भनेर, चाहिने नचाहिने केहि चलाम्दैनम भनेर के भन्न खोज्नु भएको हो भाउजु भनेर सोधे, भाउजुको पारो त १०० नाघि सक्या रै’छ, सफ्टवयर ईन्जिनियर हुनुन्छ भनेर बनाईदिनुस भन्या हो, नानाँभाँति सोध्नुहोला भनेर भनेको होईन भनेर भन्नु भयो।

अनि मैले सबैभन्दा पहिला के के ईन्स्टल गर्या रै’छ भनेर हेर्न थाले, घरी घरी त त्यो कम्युटरमा ईन्स्टल नभएको के छ होला जस्तो पनि लागी सक्या थ्यो। त्यो हेर्दै गर्दा, "ह्या भाउजु नानाँभाती सोध्या होईन, बनाउनु अघी केले गर्दा बिग्र्या हो था’ह भए सजिलो हुन्छ भनेर सोध्या हो" भन्दा भए। भाउजु किचनमा भुन्भुनाउदै हुनुन्थ्यो, अनि यसो ब्राउजर हिस्ट्री तिर आँखा लगाएको, पुरै निलो पृष्ठभुमी f लेखेका पेजहरु मात्र रै’छ हेर्नु भएको रै’छ, कता कुती डिसीनेपाल अनि त्यस्को अगाडी, डिसीनेपाल क्लिकिदाँ निस्कने बिज्ञापनका पेजहरु देखिए। नचाहिने जस्ता प्रोग्राम निकालेर फाल्दिए, ब्राउजरमा बिज्ञापन रोधक उपकरण जडान गरिदिए, अनि क्लिक गर, ईन्स्टल गर भन्यो भन्दैमा ईन्स्टल, क्लिक नगर्नुस है भनि कम्युटर फिर्ता दिदाँ भए। म अझै पनि बुझ्न सक्या छैन, के चलाउनु हुन्छ भन्दा भाउजु किन त्यसरी बिच्कनु भयो?

१२.
म पढ्न आएको युनिभर्सिटीमा नेपाली धेरै नै थिए, अनि दशैको बेला कार्यक्रम गर्ने निधो गरे। अब यसो नाँचगान गर्नु पर्यो भनेर नाच्ने मान्छे खोज्दा भेटिएन, अनि जो होगा देखा जाएगा भनेर म नै नाच्न तम्सिए। दुईटा गि’ता नाच्नु पर्ने भयो। एउटामा त केटा केटाहरु नाच्ने बोका जसरी उफ्रे नि हुने अर्कोमा केटीसँग जोडि मिलाएर नाच्नु पर्ने। मेरो भागमा परेकी नतर्की अली खाईलाग्दी थिईन। नाच सिकाम्ने एकजना बहिनी थिईन्, अनि तिनले भने अनुसार जसो तसो नाच्दै थिए। नाचको एक ठाममा नतर्कीको कम्मर समाउनु पर्ने थियो। मैले त कम्मरमा हात लग्यो कि बुरुक्कै उफ्रिने ति नतर्की अनि मैले यसो कम्मर नजिक हात लगेर कम्मर समाए जसो गरि जिउ हल्लाउथे।

एकपटक ति नाच सिकाउने बहिनीले त्यहि स्टेप तिनीसँग गर्न भनिन, आफु त कम्मर नसमाउने नजिकै लाने बानी परेको, बहिनिले प्वाक्कै मुख फोरेर भनि हालिन कम्मर समाउन कि के लजाको भनेर। अब मेरो पार्टनर कम्मर छुने बित्तिकै उफ्रिन्छन भनेर त के भन्नु भनि, त्यसो हैन के बहिनी, मेरो पार्टनर र तिम्रो कम्मरको नाप हेर त, अनि त्यत्रो कम्मर समाको हात त्यसैमा बानी परेको हो, लजाको होईन भनि भन्या मुर्छा परेर हासीन। पछि ति बहिनी अलि नजिक भईन, धेरै कुरा गर्न थालियो, अनि बेला बेला त्यहि कुरा झिक्थिन जिस्काउनु पर्दा, अनि मैले एक पटक भन्दे, तिनको उफ्राईले गर्दा हो भनेर। बल्ल बल्ल नाच्न तयार भएकीलाई अरु दवाब दिदा नाच्ने मान्छे नपाईएला भनेर हो बहिनी समाउन लजाउने मान्छे होईन तिम्रो दाइ भने। त्यो पनि भनि पासो भयो साह्रै चोके रै’छिन् भनेसी दाइ समाउदै हिड्ने मान्छे हो भनेर अझै पनि जिस्काउँछिन, त्यसको जवाफ जति फुरे पनि दिन उचित नठानेर दे’को छैन।

१३.
गाँजा नेपालमा हुदाँ पिईएको हो। आईएस्सी पढ्दा सँगतले भनौ या आफ्नो खुसीले भनौ गाँजा पिईन्थ्यो, तर पछि त्यसरी पिईएको थिएन। अम्रिकामा आए पछि एक पटक एउटा पाकिस्तानीले गाँजा पिउने अफर गर्यो, लौ त कस्तो हुदोँ रहेछ भनेर हुन्छ पनि भनियो। अनि म सँगै बस्ने तिन जना नेपाली र एउटा पाकिस्तानी भएर एउटा शुक्रवारलाई गाँजा शुक्रवार बनाउने भईयो, गाँजा मेक गरिरहदाँ हाम्रो कुईरे घरपेटि पनि आएर ज्वाईन गर्यो।

नेपालमा फिल्टर चुरोटमा सुर्ति मिसाएर तानिएको थियो, यहाँ सोल्टिले गाँजा बाहेक केहि नराखी एउटा एउटा हनी सिगार पाईन्छ, त्यसैबाट सिगारको सुर्ति फालेर गाँजा मात्रै राखेर बेर्यो। दुईटा बनाएको थियो, आफुले त कति तानियो था’ह भएन तर २ ३ सर्को ताने पछि भुनुनुनुनुनुनुनुनुनुनुनननन्नन् घुमाउन थाल्या थ्यो। अनि अर्को कुरा याद भएको भनेको सुत्ने बेला पुरै रोलरकोष्टर राईडको अनुभव गरायो, साला त्यहि बेला झुक्किएर कल्पनामा युद्ध मैदानमा पुगिएछ, अनि त के चाहियो गोलि त कति छलाईयो छलाईयो सम्झिदा पनि हाँसो लागेर आउछ। पछि फेरि गाँजा खाए पछि त बमिट हुन्छ रे भनेको सुनियो, अनि त बमिट नगरी सुखै पाईएन :)) जे होस नेपालमा खान नजानेर हो या के हो, तर यो अमेरिकी अनुभवले गाँजा कहिल्यै नछुने गरि कसम दिलायो।

- उहाँलाई ट्विटरमा यहाँबाट फलो गर्न सकिन्छ । 'अमेरिकी छलाङ्ग' को  सम्पादन नगरिएको अंश यहाँ छ

 (पहिलो तस्विर: surajshakya.com बाट साभार)

व्यक्तिका लागि फेसबुक प्रोफाइल, ब्रान्डका लागि पेज

1 comment


फेसबुकमा पाँच हजार साथी पुगे अब आफ्नो "पेज" बनाउँछु भनेर हिजोआज धेरै साथीहरु तम्सिएको देखेकोछु । तपाईलाई थाहा नहुन सक्छ, तर हिजोआज प्रायजसो व्यक्तिगत 'पेज'को जरुरतलाई 'प्रोफाइल'ले नै पुरा गरिदिन्छ ।  तपाईको प्रोफाइल तपाई आफैँले मात्र चलाउनुहुन्छ भने, तपाईको लागि 'फेसबुक पेज' खर्चिलो र झन्झटिलो मात्र हुनजान्छ । तर तपाईको 'सोसल मिडिया' उपस्थिति म्यानेज गर्ने टिम नै छ भने, पेज सही विकल्प हुनसक्छ ।

जस्तो एउटा उदाहरण हेरौँ: यदि तपाईंले पेज पनि बनाउनु भयो र उक्त पेज आफैँले म्यानेज गर्नुपर्छ भने सोच्नुस्, तपाईका फलोअरहरु दुई तिर बाँडिनेछन् पेज र प्रोफाइलमा । दुबैमा अपडेट दिनुपर्यो, कतिपय प्रसंगमा त एउटै कुरा दुई तिर पोष्ट गर्नुपर्छ। फेरि दुईटैमा नियमित हुनुपर्यो। दुबैमा आएका, कमेन्ट र म्यासेज पनि हेर्नुपर्यो । यस हिसाबले मात्रै पनि एउटा कामको लागि समय दोब्बर लाग्छ । अर्को कुरा, तपाईको आफ्नै प्रोफाइललाई पेजमा परिवर्तन गर्नुभयो भने पनि, तपाईका सबै डाटाहरु मेटिन्छन् ।

आफ्ना चिनेका साथीहरुको सर्कल दुई तिन सयको हाराहारीमा छ र अरु धेरै साथीहरु नबनाइ आफूलाई एउटा "व्रान्ड"  या भनौँ "पब्लिक फिगर"को रुपमा अगाडि बढाउन चाहनुहुन्छ भने पेज उत्तम विकल्प हुनसक्छ, तपाईसँग समय छ भने । यदि हैन भने, आफ्नै प्रोफाइलबाट नै पेजको झैँ सुविधा लिनसक्नुहुन्छ । फेसबुक प्रोफाइल नै तपाईलाई परिचित गराउन, धेरै साथीहरु माझमा पुग्न काफी छ। यसको लागि हामीले "फलो" अप्सन अन गर्नुपर्छ, यति गरिसकेपछि हामीले गरेका पब्लिक पोष्टहरु फलो गर्ने व्यक्तिहरुले सजिलै हेर्नसक्छन्। फेसबुकमा सजिलै आफ्ना प्रत्येक पोष्टहरुको "प्राइभेसी" सेट गर्न मिल्छ।


फेसबुकको 'सेटिङ'बाट फलोअर ट्याबमा गएर 'फलो अप्सन' अन गर्न सकिन्छ, त्यसपछि तपाईको कुराहरु सुन्न मनपराउने, वा कनेक्ट हुनखोज्नेहरुले तपाईको प्रोफाइलमा देखिने  'फलो' बटन क्लिक गरेर, तपाईका पब्लिक अपडेटहरु देख्न र पढ्न पाउँछन्, सेटिङ्स अनुसार कमेन्ट पनि गर्नसक्छन् ।

फेसबुक पेजका पोष्टहरुको 'भिजिविलिटि' कम हुँदै गएको अनि फेक लाइकहरुले सताएको परिस्थितिमा व्यक्तिको लागि पेज भन्दा प्रोफाइल नै ठिक छ ।

फेसबुकले सन् २०११ मा नै 'सब्सक्राइब' फिचर सार्वजनिक गरेकोथियो। पछि यही फिचरलाई फेसबुकले 'फलो'मा परिवर्तन गरिदियो । ट्विटरमा जस्तै फेसबुकमा पनि आफूलाई मन परेको व्यक्तिलाई सजिलै फलो गर्न सकिन्छ, साथी नबनिकनै । जस्तो मैले न्युयोर्क टाइम्सका प्रविधि तथा 'बिट्स ब्लग" तथा ट्विटरको इतिहास - ह्याचिङ ट्विटरका लेखक निक विल्टनलाई फेसबुकमा फलो गरेकोछु ।



अनि सर्च इन्जिनका खबरहरु दिने वा भनौँ सोसल मिडिया तथा 'एसइओ'सँग सम्बन्धित खबरहरु पस्कने  'सर्चइन्जिनल्यान्ड'का सम्पादकलाई पनि फलो गरेकोछु । कसलाई 'लाइक' गर्ने, कसलाई 'फलो' गर्ने भन्नेकुरा आफ्नो 'इन्ट्रेस्ट'मा भर पर्छ


विल्टन  र सुलिभानको फेसबुक प्रोफाइल हेरिसकेपछि, फेसबुक प्रोफाइल नै ठिक रहेछ भनेर म झनै विश्वस्त भएको हुँ ।

पूनश्च: माथि लेखिएका कुराहरु सबैको हकमा भने लागू हुँदैन, उदाहरणका लागि हरिवंश आचार्य आदिका फेसबुक पेजलाई लिनसकिन्छ । साथै व्यक्तिबाहेक अन्यको हकमा 'पेज' नै बनाउनु उपयुक्त हुन्छ ।  यसबारेमा तपाईलाई केही भन्नुछ भने, कमेन्टमा लेख्नुहोला ।

फेक 'लाइक'ले, फेसबुक मालामाल, ब्रान्डहरु कंगाल

Leave a Comment

फेसबुकको लोकप्रियता सँगै "सोसल मिडिया मार्केटिङ"को ट्रेन्ड देखापर्यो । अझ फेसबुकले 'बिजनेस पेज'को अवधारणा ल्याएपछि र इन्टरनेट जनसङ्ख्या फेसबुकमा तानिएपछि, अधिकांश कम्पनी/ब्रान्डहरुले 'फेसबुक'मा आफ्नो उपस्थिति जनाउन थाले । कोकाकोला र रिहानालाई मात्र होइन, नेपाली अनलाइन टिसर्ट स्टोर 'थ्रेडपेन्ट्स'लाई पनि फेसबुक बरदान सावित हुँदैआएकोछ । फेसबुकका अनेकौँ फाइदाहरु हुँदाहुँदै पनि यतिबेला फेसबुक 'लाइक'का बारेमा विभिन्न टिका-टिप्पणीहरु आउने गरेकाछन्, विशेषत 'फेसबुक विज्ञापन'का कारण ।

सोसल मिडिया मार्केटिङ अहिलेको समयमा ब्रान्ड तथा कम्पनीहरुको लागि अत्यावश्यक कुरा हो । फेसबुक लगायतका केही मार्केटिङ एजेन्सीहरुले सोसल मिडिया मार्केटिङलाई 'फेसबुक विज्ञापन' र 'फेसबुक लाइक' हो भनेर बुझाउने गरेका कारण हिजोआज ब्रान्डहरु कंगाल भइरहेकाछन् । धेरै लाइक/फ्यान ल्याउन कम्पनीहरु फेसबुक विज्ञापनमा लाखौँ खर्च गरिरहेकाछन् तर वास्तविकतामा उनीहरु 'फेक' लाइक किनिरहेकाछन् जसको हुनु र नहुनुमा केही फरक छैन ।

ब्रान्ड तथा कम्पनीहरुले जानेर वा नजानेर, धेरै समक्ष पुग्ने निहुँमा फेसबुक विज्ञापन मार्फत 'लाइक' किनिरहेका हुन्छन् । आफ्नो बजेट अनुसार एक दु॒ई दिनमै मनग्गे लाइक पनि पेजमा आइपुग्छ । तर ती अधिकांश 'लाइक'हरु नक्कली (फेक) लाइक हुने विभिन्न अनुसन्धानकर्ताहरुले दावी गरेकाछन् । तल राखिएको भिडियोले त नेपाल, भारत, पाकिस्तान, बंगलादेश आदि दक्षिण एसियाका देशहरुलाई 'फेसबुक लाइक फार्म' भनेर उल्लेख गरेको छ ।


सन् २०१२ मा बिबिसीका टेक्नोलोजी रिपोर्टर कालेन जोन्सले फेसबुकमा 'भर्चुअल बेगल' (बेगल नामक खानेकुरा अनलाइनबाट डाउनलोड गरेर सिधै खान सकिन्छ भन्ने आशयको पेज थियो) नामक पेज बनाए र  १० डलरको फेसबुक विज्ञापन गरे । २४ घन्टा भित्र १० डलरमा १६ सय लाइक जम्मा भयो । उक्त पेजलाई फिलिपिन्स, इजिप्ट, इन्डोनेसिया आदि देशबाट अधिकांश लाइक आएको थियो भने, अमेरिका र युकेबाट कसैले पनि लाइक गरेनन् । इजिप्टको कायरोबाट लाइक गर्ने एकजनाको प्रोफाइल (अहमद रोनाल्डो - फुटबल खेलाडी क्रिस्टियानो रोनाल्डोको फोटो थियो)  बिबिसीका रिपोर्टरले पच्छ्याए ।रोनाल्डोले ३ हजार भन्दा धेरै पेज लाइक गरेका रहेछन् । रिपोर्टरले फेसबुक विज्ञापन अझै केही दिन चलाए, अमेरिका, युके र भारतलाई टार्गेट गरेर । ६० डलर सकिएपछि उनको भर्चुअल बेगलको पेजमा ३ हजार लाइक त आयो तर अमेरिका र युकेबाट अत्यन्तै न्युन लाइक आएकोथियो ।

नेपाल, भारत, बंगलादेश, श्रीलंका आदि एसियाली देशहरु क्लिकफार्म


माथिको भिडियो अनुसार अनधिकृत रुपमा बुस्टलाइक जस्ता साइटहरुबाट ७० डलरमा १ हजार लाइक किन्न सकिन्छ । यस्ता साइटहरुले भारत, नेपाल, पाकिस्तान, फिलिपिन्स, श्रीलंका आदि देशमा 'लाइक क्लिक फार्म' चलाउँछन्, जसको कामहुन्छ फेसबुक पेजहरुमा लाइक गरिदिने । नेपाल, पाकिस्तान, भारत आदि दक्षिण एसियाका देशमा भएका ती 'लाइक फार्म'का व्यक्तिहरुले न्युनतम रकममा विभिन्न पेजहरु लाइक गरिदिन्छन् ।तर फेसबुकले अनधिकृत रुपमा लाइक किन्न दिँदैन (नियमले) ।


माथिको फोटोमा भेर्टासियमको फेसबुक पेजमा आएका लाइकहरुको विश्लेषण गरिएकोछ । भेर्टासियमले फेसबुक विज्ञापन मार्फत ८० हजार लाइक किने, जसमा सबैभन्दा धेरै लाइकहरु दक्षिण एसियाली देशहरुबाट आयो । तर पश्चिमा देशको तुलनामा न्युन इंगेजमेन्ट (कमेन्ट/सेयर/इन्टर्याक्सन) रह्यो । माथिको फोटोमा वाँया तिर देखाइएका 'बबलहरु'ले एसियाली राष्ट्रहरु जनाउँछ भने दायाँ तिर रहेका बबलहरुले पश्चिमा देशहरुबाट आएको लाइकलाई जनाउँछ । त्यस्तै तलको '%' बारले, कुन देशबाट भेर्टासियमको फेसबुक पेजमा कति इंगेजमेन्ट भयो भन्ने देखाउँछ । यसको सिधा अर्थ भन्दा, सबैभन्दा धेरै लाइक आएका राष्ट्हरुबाट इंगेजमेन्ट करिब १ प्रतिशत मात्रै छ, भन्नको मतलब पेजका धेरै फ्यानहरु एसियामा छन् तर पेजमा आएका अपडेटहरुमा भने एसियाबाट कुनै सहभागिता छैन । (यसबारे विस्तृतमा बुझ्न माथिको भिडियो नै हेर्नुहोला ।)
फेसबुकमा विज्ञापन गरेपछि, पेजमा आउने अधिकांश लाइकहरु दक्षिण एसियाली देशहरुबाट आउने गरेकोछ । केही रकम खर्च गरेर फेसबुकमा हजारौँ लाइक केही दिन मै आउँछ तर इंगेजमेन्ट भने लगभग शुन्य नै हुन्छ । तपाईको पेजमा ५० औँ हजार लाइक हुन्छ, तर पेजमा पोष्ट गरिएका कुराहरु १०-२० जना सम्म मात्र पुग्छ भने, पेजमा ५० औँ हजार लाइक भएको के अर्थ रह्यो र? 

आफूले हेरिरहेका पेजहरुमा पनि माथि भिडियोमा भनिएका कुराहरु अनुभव गरेकोछु । केही फेसबुक विज्ञापन चलाएका पेजहरु पनि नियाली रहेकोछु । एकजना साथिले फेसबुक एड चलाएर करिब १० हजार लाइक जम्मा पार्नु भएकोछ, तर उक्त पेजमा पोष्ट गरिएका कुराहरु करिब २ सय जना सम्म मात्र पुगिरहेकोछ । उक्त पेजबाट धेरै भन्दा धेरै व्यक्तिहरु समक्ष कसरी पुग्न सकिन्छ भन्ने कुरा नै म सोचिरहेकोछु । तर लाग्दैछ त्यहाँ भित्र जति नै पोष्ट गरेपनि देख्ने भनेको त्यही सय दुईसय जनाले नै हो । त्यसो हो भने १० हजार लाइकले उक्त पेजलाई कुनै सहयोग गर्ने देखिँदैन । त्यस्तै मेरो कम्पनीको पेजमा २० हजार लाइक (अर्गानिक लाइक) छन्, जहाँ २ हप्ता अघि पोष्ट गरिएको एउटा अपडेट ७० हजार व्यक्तिहरु सम्म पुगेको थियो विना कुनै विज्ञापन । 

विभिन्न पेजहरु हेरिरहेका कारण, फेसबुकको सबैभन्दा धेरै फाइदा लिन 'फेसबुक लाइक विज्ञापन' भन्दा पनि 'कन्टेन्ट'मा ध्यान दिनुपर्छ भन्ने मेरो मान्यता छ । माथिको भिडियोले पनि यही कुरालाई नै पुष्टि गर्छ । आफू नै 'नेक्स्ट' फेसबुक बन्न प्रयासरत फेसबुकले लाइक क्लिक फार्म, फेसबुक प्रोफाइल र लाइकहरु नहटाए फेसबुकको आम्दानीमा निकट भविष्यमा नै ठूलो धक्का पुग्ने देखिन्छ ।

तपाईको व्यवसायको लागि फेसबुक पेज छ र धेरै व्यक्तिहरु सम्म पुग्न 'फेसबुक एड' प्रयोग गर्दै हुनुहुन्छ भने, एकपटक सोच्नुहोस् । अनि काठमाडौँमा ५ सयमा २ हजार लाइक भनेर विज्ञापन गर्दै सोसल मिडिया मार्केटिङको धज्जी उडाउने मार्केटिङ एजेन्सीहरुको पनि भर नपर्नुहोस् । "Content is King" भन्ने मुलमन्त्र कहिले नबिर्सिनुहोस् ।

बाँकी कुराहरु यता पढ्नुहोस् ।
भिडियो टिप्सका लागि सौरभ रत्न तुलाधर (@sauravrt) लाई धन्यवाद ।

फेसबुक १९ बिलियन डलरमा व्हाट्सएप खरिद गर्दै

Leave a Comment


सोसल नेटवर्किङ साइट फेसबुकले, ४५० मिलियन प्रयोगकर्ता भएको मोबाइल च्याट एप (कम्पनी) "ह्वाट्सएप" १६ बिलियन डलरमा किन्ने घोषणा गरेकोछ । फेसबुकव्दारा जारि विज्ञप्ति अनुसार फेसबुकले व्हाट्सएपलाई ४ बिलियन डलर 'क्यास' र १२ बिलियन डलर बराबरको फेसबुक सेयर दिनेछ। यसबाहेक फेसबुकले ३ बिलियन डलर आगामी ४ वर्षमा व्हाट्सएपका संस्थापक र कर्मचारीहरुलाई फेसबुक स्टकको रुपमा दिनेछ ।


विगत केही समययता भएका खरिदहरु मध्ये फेसबुक र व्हाट्सएपको डिल सबैभन्दा ठूलो हो । ट्विटरमा हामीले गुगल, फेसबुक, माइक्रोसफ्ट, याहु आदिले खरिद गरेको कम्पनीहरुबारे यसरी यसलाई हिसाब गरेका थियौँ ।
१ ह्वाट्सएप = २ स्काइप = ६ नेस्ट = १८ टम्लर = १९ इन्स्टाग्राम = २१ भाइबर = १९ बिलियन डलर

फेसबुकले इन्स्टाग्राम जस्तै व्हाट्सएपलाई पनि ह्वाट्सएपकै ब्रान्डमा राख्ने बताएकोछ । एउटा रमाइलो कुरा के भने, सन् २००९ मा व्हाट्सएपका सहसंस्थापक ब्रायनले फेसबुकमा जागिर नपाएका रहेछन्, तर आजकै उनकै कम्पनी फेसबुकले १९ बिलियन डलरमा खरिद गरेकोछ ।

केही गरि यो खरिद सम्झौता, विविध कारणहरुले पास नभएमा फेसबुकले १ बिलियन डलर क्यास र १ बिलियन डलर बराबरको फेसबुक सेयर हर्जना स्वरुप व्हाट्सएपलाई तिर्नुपर्नेछ ।

ह्वाट्सएप जस्तै एप "भाइबर" गतहप्ता मात्रै जापनिज कम्पनीले ९०० मिलियन डलरमा खरिद गरेको थियो । यस हिसाबले हेर्दा "व्हाट्सएप" निकै भाग्यमानी मान्नुपर्छ । फेसबुकले २०१२ मा सबैलाई चकित पार्दै इन्स्टाग्राम १ बिलियनमा खरिद गरेकोथियो, अहिलेको १९ बिलियन डलरको खरिद सम्झौताले त झन् तहल्कै पिटेकोछ । केही समयपहिले स्न्यापच्याटले फेसबुकको ३ बिलियन डलरको अफर अस्विकार गरेको थियो ।

बाँकी कुराहरुलाई मैले तलको स्टोरीफाइमा समेट्ने प्रयास गरेकोछु ।


तस्विर: टेकक्रन्च

चानचुन पैसो, फर्पिङको यात्रा [फोटो सहित]

Leave a Comment


"आज मसँग चानचुन भएन, चिया खानुपर्नेथियो?” एकजना बूढाबा आफू बसेको कुर्सी नजिकै आएर नजाँनिदो किसिमले 'चानचुन' दिन आग्रह गर्छन् । उनको 'चानचुन'को आग्रह सुनेर हामीबिच हाँसोको फोहोरा छुट्छ, काकाबाले ती बुढाबालाई केही चानचुन दिनुहुन्छ, हामी फेरि 'चानचुन' बाको कुरा काट्दै चिया सुरुप्प पार्छौँ । चानचुन'बा पनि अघिल्लो महिना इन्द्रदह हाइकिङ जाँदा भेटिएका 'कान्छा काका' बिर्साउने किसिमका रहेछन्, तर उनलाई हामीले धेरैबेर अल्मल्याएनौँ ।

पावर हाउसबाट पोखरी जाने उकालो सिँढि चढ्दै गर्दा केही अघि तिनै बूढाबा भेट भएका थिए । ती बूढाबा ओरालो झर्दैथिए, हामी उकालो चढ्दै थियौँ । ३ घन्टा घाममा सेकिँदै हिँडेका हामीलाई भोक लागिसकेको थियो, काकाबाले ती बूढाबालाई सोध्नुभयो, “यता खाने ठाउँ कता छ?” । ती बूढाबाले हातले ईशारा गर्दै, 'एउटा उ तल छ, एउटा यता घर माथि छ' भने । चित्तबुझ्दो जवाफ नभेटेकोले उनका कुरा एउटा कानले सुनेर अर्को कानले उडाइदियौँ । १० – १२ वटा खुड्किलो के चढिएको थियो, ती बूढाबाले घरपछाडी भनेर ईशारा गरेको घरको पछाडी देखियो, भोज भतेरको लागि धमाधम पकाउँदै रहेछन् । यो देखेर काकाबा र म फेरि एकपटक मरीमरी हास्यौँ । ती बूढाबाले हामीलाई त्यही भोजमा आएको सम्झिएछन् ।

खोकनाबाट बुङमति हुँदै फर्पिङ जाने प्लान थियो, तर हामीलाई बाटोले जता माग्यो हामी त्यतै गइदियौँ । खोकनाबाट तोरी फुलेका बारी हुँदै ओरालो झर्यौँ, बुङमतीलाई परतिरै छोडेर । फर्पिङ पुग्न बाग्मती तर्नुपर्ने थियो, हामीले अनुमान गरेका झोलुंगेपुल अलि तलतिरै छुटिसकेका थिए, हामी अनुमानका भरमा खोला तर्ने प्रयासमा थियौँ । धन्न केही तल फड्के भेटियो, बाग्मतीको फोहोर हेर्दै, फड्के तरेर अघि बढियो ।

खाजा अब अगाडिको ठाउँमा खाने भनेर हिँड्दा हिँड्दै, चिया खान फर्पिङको पोखरीमा पुगिएको थियो, जहाँ चानचुन बासँग भेट भएथ्यो । हुन त बिहान हिँड्दा नयाँबजार चोकमा चिया र आलु मज्जाले खाइएको थियो । त्यसै दिन थाहा भयो, नयाँबजार चोकमा मिठो आलु पाइँदो रहेछ भनेर । पागलबस्ति दाइ १ घन्टा ढिलो आएर पनि होला, आफूले मात्रै ३ प्लेट आलु खाइयो । "गोलढुंगे"ले ढिलो गरे, काकाबाको प्रतिक्रिया थियो ।


पोखरीसम्म पुग्दा, खाजा खान किर्तिपुरको नेवारी खाजाघर 'लहना' जाने सहमति गरिसकिएकोथियो, त्यही भएर पोखरीको डिलमा प्याजको चप र चिया खाइयो । पोखरीको डिलैमाथि बसेर चिनापर्ची गरियो, पछाडी एउटा "पिकनिक" ग्याङ थियो । पिकनिङको ग्याङ तिर हेर्दै सुरज दाइको भनाइ थियो, 'एउटा ब्लग आउनेभो अब' ।

बस चढ्न रोडमा पुगियो । पन्ध्र जनाको समूह देखेर हो कि के हो, कसैले बस रोकेर हामीलाई चढाउने हिम्मत गरेनन् । हुन त बस यसै प्याक थियो, खुट्टो टेक्ने ठाउँ भएको भए त चढिन्थ्यो पनि होला । दुई तिनवटा बसले नै हामीलाई बाल नदिएपछि हिँड्नुको विकल्प थिएन । तर ति बसहरुले गर्दा हाम्रो 'लहना'को योजना पनि चकनाचुर भयो । किर्तिपुर नभए, टौदह छँदैछ नि भन्ने कुरा भयो ।

टौदहमा खाजा खाइसकेपछि, अघिसम्म चुप 'किरण दाइ' चम्किनुभयो । एक दिन 'कम्पनी' र 'मेरो ट्विट' हेरेर किरण दाइ, झन्डै झन्डै मुर्छा नै पर्नुभएछ हाँसेर । एकछिन ट्विटरकै चर्चा भयो, यसले यस्तो ट्विट गर्यो, उसले यस्तो, मैले फलो गरेँ, मैले ब्लक गरेँ, मैले अनफलो गरेँ ।'आज हाइकिङ नआको भए त यो रमाइलो सबै छुट्ने रहेछ, ट्विटर टाइमलाइनको कुरा यता आज अफलाइनमा हुँदैछ' किरण दाइले यसो भन्दा सबैको हाँसो छुट्यो ।

ट्विटरका कारण बनेको हाम्रा समूहरु पनि निकै गज्जबका छन् । कहिलेकाँही सोच्छु, हामीकहाँ जस्तै बाहिर पनि यस्तै किसिमका सक्रिय ट्विटर ग्रुपहरु होलान्?






ह्याचिङ ट्विटर पढेपछि [ट्विटरको भित्री रहस्य]

Leave a Comment

नोभेम्बर २०१३ मा प्रकाशित भएको "ह्याचिङ ट्विटर" न्युयोर्क टाइम्सका प्रविधि तथा 'बिट्स ब्लग" का लेखक निक विल्टन (@nickbilton) ले लेखेका हुन् । "ह्याचिङ ट्विटर" मैले पढेका थोरै अंग्रेजी किताबहरुमा पर्छन् । नोभेम्बरमै यसको किन्डल भर्सन, पढेर सकाइयो, किताबबाट ट्विटरको कसरी जन्म भयो, ट्विटरको विकासक्रम कस्तो रह्यो, ट्विटरबाट कसले के पाए, के गुमाए आदि विविध भित्री कुराहरु थाहापाइयो । ट्विटरका संस्थापकहरु विचभएका राजनिती र 'इगो फाइट'हरु पढ्दा निकै मर्माहत भइयो, सोचेभन्दा धेरै फरक पाएँ ट्विटर, कम्पनीको रुपमा। स्टार्टअप भित्र त्यति धेरै उतारचढाव र भयंकर राजनिती हुँदा र स्थापनाको पाँच - छ वर्षसम्म पनि विना कुनै आम्दानी ट्विटर चलेको देख्दा भने निकै अचम्भित भएँ । किताब पढेर केही प्रति अगाध श्रद्धा पलायो भने, केही प्रति वितृष्णा पनि । प्रस्तुत ब्लगमा किताबको समिक्षा भन्दा पनि किताब पढेर बुझेका र थाहा पाएका तथ्यहरु राखेकोछु । "ह्याचिङ ट्विटर"को किन्डल भर्सन गिफ्ट दिनुहुने दाजु "योन्तेन ग्याछो"(@TheYGoffice) लाई हार्दिक धन्यवाद ।


ब्लगर
"ओ'रेली मिडिया" (O'Reilly Media) को लागि "कन्टेन्ट राइटर"को रुपमा काम गर्दा गर्दै इभान विलियम्सले केही साथीहरु सँग मिलेर आफ्नै फ्याटमा "प्यार ल्याब" (Pyra Labs) नामक स्टार्टअप सुरु गरे । "प्यार ल्याब"को उदेश्य अफिसमा कर्मचारीहरुको 'प्रडक्टिभिटि' बढाउने सफ्टवेयर बनाउनु थियो । त्यही सफ्टवेयर बनाउने क्रममा 'प्यार ल्याब'मा कामको गतिविधी ट्रयाक गर्न एउटा डायरी जस्तो वेवसाइट बनाइयो, जुन वेवसाइटमा आफ्ना प्रोजेक्ट र प्रोग्रेसका बारेमा 'प्यार ल्याब'का कर्मचारीहरुले टिपोट लेख्थे । साइड प्रोजेक्टको रुपमा बनाइएको यही वेवसाइटलाई सन् १९९९ मा इभान विलियम्सले "ब्लगर"को रुपमा सार्वजनिक गरे । इभानले निकै दु:ख गरेर धेरै पछि प्रोग्रामिङ सिकेका थिए, यही कुराका कारण जोकसैले सजिलै आफ्नो वेवसाइट बनाउन सकुन्, वेबमा आफ्नो "लग" / ब्लग (Web+log = Blog) राख्नसकुन भन्ने उदेश्य थियो । इभकी तत्कालिन गर्लफ्रेन्ड मेगसँग यही ब्लगरको विषयमा मतभेद भयो, जुन साइड प्रोजेक्ट मात्र थियो । मेगले कम्पनीमा आफ्नो कन्ट्रोलमा बनाउने कोशीस गरिन्, इभ पछाडी नसर्ने भए, अन्तत: पाँच जना भएको प्यार ल्याब बन्द भयो, इभ एक्लै बाँकी रहे ब्लगरसँग।

डटकम बबल सुरु हुँदैथियो, इभले आफ्नो ब्लग 'इभ हेड' मार्फत आफ्नो 'सर्कल' बढाउँदैलगे, नयाँ व्यक्तिहरु सँग भेटघाट भयो । ब्लगरमा हजारौँ प्रयोगकर्ताहरु थपिँदैगए, ब्लगर पपुलर हुँदै गयो, आफ्नो सानो फ्ल्याटबाट अलिकति ठूलो ठाउँमा कम्पनी सारे, ज्यासन गोल्डमेन (Jason Goldman) लाई हायर गरियो । ब्लगर नयाँ ठाउँमा सरिसकेकोथियो, पहिलेको घरमा नोहा ग्लास (Noah Glass) बस्न आइपुगे, फोब्समा ब्लगरबारे लेखिएको लेखमा इभान सँगैको फोटोमा आफू बसेको ठाउँको फोटो ग्लासले देखेपछि नोहा ग्लास र इभान विलियम्सको भेटघाट बाक्लियो । नोहा ग्लास आफ्नो "पाइरेट रेडियो" प्रोजेक्टमा एक्लै काम गररिरहेकाथिए । सन् २००३ मा गुगलले ब्लगरलाई किनेपछि, इभान विलियम्ससँग नाम र दाम दुबै भयो ।

ओडेओ (Odeo)
नोहा ग्लासको "पाइरेट रेडियो" प्रोजेक्टबाट ओडेओ नामक स्टार्टअप सुरु भयो । लेखेर ब्लग त यति धेरै पपुलर भयो भने, बोलेको कुरा सिधै अनलाइनमा राख्दा झन् कति उपयोगी होला भन्ने ओडेओ कम्पनीको बुझाइ थियो। ब्लगर टिमसँगै गुगल छिरेका इभानले केहि वर्षपछि गुगल छाडे, ओडेओमा लगानी थप्दै इभान कम्पनीको 'सिइओ' भए । ब्लगर झैँ "अडियो पडकास्टिङ" कम्पनी ओडेओलाई सफलताको सिँढि चढाउनु उनीहरुको लागि नयाँ चुनौती थियो ।

इभान, नोहा र र्याबलको टिमले नयाँ डेभ्लपरको रुपमा ज्याक डोर्सी (Jack Dorsey) लाई 'ओडेओ'मा भित्र्यायो। गुगलमा ब्लगर टिममा काम गर्दा इभानले 'बिज स्टोन'लाई भित्र्याएका थिए । सन् २००४ मा गुगल छोडेर ओडियोमा इभान गएपछि, इभानकै बाटो पच्छ्याउँदे बिज स्टोन पनि २००५ मा ओडेओसँग जोडिए । गुगलको ब्लगर टिममा हुँदा इभान, बिज र गोल्डम्यान निकै राम्रा साथी बनेकाथिए ।

Hatching Twitter: A true story of money, power, friendship and betrayal!

ट्विटर
ओडेओले सोचेजस्तो सफलता पाउन सकिरहेको थिएन, इन्भेष्टमेन्ट आइसकेको थियो र कम्पनी जेनतेन चलिरहेकैथियो । ओडेओ कम्पनीका आफ्नै कर्मचारीले पनि उती प्रयोग गर्दैनथिए, एउटा कम्पनी फेल भइरहेको थियो, ज्याक डोर्सीको शब्दमा भन्दा "टोटल मेस" । इभान विलियम्सको नेतृत्वमा कम्पनीले राम्रो नगरेको भनेर नोहा ग्लास र इभानको बिचमा सानोतिनो खटपट पर्नथाल्यो । उता एप्पलले आफ्नो नयाँ आइपडमा आइट्युन्समा पोडकाष्ट राख्ने भएपछि यता ओडेओलाई झन् गाह्रो पर्यो ।

सन् २००६ को फेब्ररी, रक्सीको नशामा रातको २ बजे ज्याक डोर्सीले नोहा ग्लासलाई आफूले ओडेओ छोडेर फेसन डिजाइनर बन्नेकुरा सुनाए । कुरैकुरामा ज्याकले 'स्टाटस'को कुरा निकाले, जुन पहिलोपटक सन् २००० मा ज्याकको दिमागमा आइडिया बनेर आएकोथियो । 'स्टाटस' भनेको आफू के गर्दैछु, कहाँ जाँदैछु, के खाँदैछु, के सुन्दैछु जस्ता यावत कुराहरु राख्ने ठाउँ हो भनेर ज्याकले भनेको कुरा नोहालाई रमाइलो लाग्यो । नोहा जुनसुकै हालतमा पनि ओडेओलाई अगाडी बढाउन चाहन्थे भने, इभान कम्पनी बन्द गर्नुपर्छ भन्थे । नोहालाई ज्याकको 'स्टाटस'को आइडिया मन पर्यो, एक्लो महशुस गरेका नोहालाई स्टाटस साथीहरु सँग कनेक्सन बनाउने माध्यम पनि हुन्छ भन्ने लाग्यो ।

भोलिपल्ट बिहान ओडेओको अफिसमा नोहा ग्लासले ज्याक डोर्सीको 'स्टाटस'बारे इभान विलियम्स र विज स्टोनलाई बुझाए । इभ र बिज दुबैलाई कन्सेप्ट मनपर्यो, मिटिङ पछि इभले बिज र ज्याकलाई स्टाटसको स्केच बनाउन आदेश दिए, नोहा ग्लासलाई यो कुराबाट बाहिर नै राख्ने कुरा इभले भने । आफू के गर्दैछु भन्ने कुरा सेयर गर्ने ठाउँबाट सुरु भएको स्टाटसमा, मोबाइल एसएमएस, साथी आदि विविध कुराहरु जोडिएर आए ।

आइडिया ज्याकको थियो, तर स्टाटसको बारेमा सबैभन्दा धेरै नोहा ग्लास उत्साहित थिए । ओडेओमा साइड प्रोजेक्टको रुपमा 'स्टाटस' (Status) सुरु भयो तर ज्याकको स्टाटस नाम धेरै नै टेक्निकल भयो भन्ने कुरा निस्कियो । बिजले 'एसएम्सी' (Smssy), इभानले 'फ्रेन्ड स्टलकर' (Friendstalker) नाम सुझाए ।नोहा ग्लासले केही दिनपछि 'ट्विटर' (Twitter) नाम सुझाए । ट्विटर नामाकरण सँगै बिजले लोगो बनाए, ज्याकले फ्लिकरको शैली पच्छ्याउँदै 'स्वर वर्णहरु' हटाउने प्रस्ताव गरे, त्यसैले Twitter -->Twttr पनि भयो ।

ट्विटरमा काम सुरु गर्ने भनियो तर ओडेओका प्रोडक्ट डाइरेक्टर 'टिम रोबर्टस' ले साइड प्रोजेक्ट ट्विटरका लागि रातो झन्डा देखाए । ट्विटर कसैले बुझ्दैनन् भन्ने टिम रोबर्ट्सको अडान थियो, धेरै गलफद्दी पछि इभान पनि रोबर्टसको कुरामा सहमत भए । अनि सिधै ट्विटर भन्नुभन्दा पनि, ओडेओको विकल्पमा नयाँ प्रोडक्ट के हुनसक्छ भनेर कम्पनी भित्रै ह्याकाथन गराइयो । ज्याकको टिमले ट्विटर र अन्य टिमहरुले पनि आ-आफ्नो प्रोडक्ट बनाए । ह्याकाथनबाट निस्किएको सबै नतिजाहरु हेरेपछि इभले ट्विटरमै काम गर्न सुझाए । ज्याक र बिजले दुई हप्तामा ट्विटरको प्रोटोटाइप बनाउने, फ्लोरिएनले इन्जिनियरिङ र नोहाले चाँही सबैकुरा हेर्ने भए । इभ, ज्याक, नोहा र बिज ओडेओ भित्रै ट्विटर बनाउन लागिपरे ।

दुई हप्ताको ह्याकपछि ट्विटरमा ज्याकले पहिलो ट्विट पठाए मार्च २१, २००६ मा जसलाई पहिलो ट्विट भनेर मान्ने गरिन्छ । ज्याकले आफूले के गरिरहेकोछु सेयर गर्नलाई स्टाटसको आइडिया ल्याए । इभ र बिजले ब्लगरकै शैलीमा नयाँ ट्विटहरु माथी आउनुपर्छ भनेर सुझाए, नोहा ग्लासले ट्विटसँगै 'समय' थपिदिए । यसरी सबैजनाको साझा प्रयासबाट ट्विटर जन्मियो ।

नोहा ट्विटरको सिइओ हुनचाहन्थे । तर नोहाका काम कुराहरुबाट दिक्क भएर, ज्याकले इभानलाई कि नोहालाई कम्पनीबाट निकाल कि म निस्किन्छु भनेर धम्की दिए । नोहाले ट्विटर सम्हाल्न नसक्ने कुरामा इभान विश्वस्त थिए, अनि ज्याकलाई पनि ट्विटरबाट निकाल्न चाँहदैन थिए । अनि ज्याकको दबाबमा इभानले नोहा ग्लासलाई ट्विटरबाट किक-आउट गरे। इभान विलियम्सले नोहा र इन्भेष्टरहरुको हिसाब आफ्नो व्यक्तिगत पैसाबाट फर्स्याए । अब ट्विटरमा सम्पूर्णरुपमा इभानको लगानी भयो ।

उतार चढाव
ट्विटर कसले चलाउने भन्नेबारे इभान, बिज, ज्याक र गोल्डम्यान बिच छलफल चल्नथाल्यो । इभानले ज्याक र बिजलाई कोफाउन्डर र गोल्डमेनलाई भाइस प्रेसिडेन्ट अफ प्रोडक्टको स्टाटस दिए । सबै लगानी आफैँले गरेपनि इभानले आफूले ७० प्रतिशत सेयर राख्ने, २० प्रतिशत सिइओ ज्याक डोर्सीलाई दिने बाँकी ३-३ प्रतिशत बिज र गोल्डम्यानलाई दिने घोषणा गरे । त्यसपछि इन्भेष्टरहरु पनि भित्रिए ।

ट्विटरको पहिलो 'सिइओ' ज्याक डोर्सी भए । ज्याकको पालामा 'साइट' धेरै डाउन हुन्थ्यो, जसलाई 'फेल व्हेल' भनेर चिनिन्छ । साइट डाउन भइरहने समस्या समाधान गर्न नसक्नु नै ज्याक ट्विटरबाट किक-आउट हुने कारण बन्यो । ज्याकले आफू 'सिइओ' भएको अवधिभर खासै काम गरेनन्, इन्भेष्टरहरु रुष्ट भए, एवम् रितले ज्याक डोर्सीलाई ट्विटरबाट हटाइयो र साइलेन्ट बोर्ड मेम्बर बनाइयो । नयाँ सिइओ इभान विलियम्स भए ।

ज्याक डोर्सीले आफूलाई कम्पनीबाट हटाइएकोमा धेरै दुख मनाउ गरे । बोर्डमेम्बर भएपछि ज्याक ट्विटरको अफिस जान छाडे, तर मिडियामा भने सँधै छाइरहे । ट्विटरको बारे ज्याकलाई केही थाहा हुँदैनथियो तर मिडियामा आउने अन्तरवार्ताहरुमा ज्याककै नाम हुन्थ्यो, ट्विटरको बारेमा ज्याकनै बोल्थे, जसले कम्पनीलाई केही हदसम्म हानि नै गर्थ्यो । इभानले ट्विटरको रिडिजाइन गरे, "नयाँ ट्विटर" । साइट डाउन हुने समस्या पनि समाधान गरे तर ट्विटरको आम्दानी भने अहिलेसम्म जिरो नै थियो । रेभेन्यु नभएको भनेर, इन्भेष्टरहरुले पेल्नथाले, उता ज्याकले एउटा इन्भेष्टरलाई आफ्नो पक्षमा पार्न सफल भए । इभानले ट्विटरको रेभेन्युको लागि 'डिक कोस्टोलो'लाई ट्विटरमा भित्र्याए, डिक कोस्टोलोले नै पहिलो रेभेन्यु ट्विटरलाई दिए, गुगल सर्च सँग रियल टाइम रिजल्ट देखाउने सहमति गरेर ।

गुगलसँगको सहमति अर्को वर्ष रिन्यु भएन, ट्विटरलाई कसरी आम्दानीको स्रोत बनाउने भनेर इभान र डिक कोस्टोलोले काम गर्नथाले । उता ज्याक इन्भेष्टरहरुलाई झनै ज्याक लगाइरहेकाथिए, एउटा अर्थमा ज्याक डोर्सी भिलेन नै हुन् । जसरी हुन्छ इभानलाई ट्विरको सिइओबाट हटाएर, ज्याक फेरि ट्विटरको सिइओ बन्न चाहन्थे । ट्विटरको रेभिन्युमा महत्वपूर्ण भुमिका खेलेका कारण डिक कोस्टोलो सिइओका लागि योग्य देखियो । बोर्डले चेपेपछि इभान आफू सिइओबाट हटेर प्रोडक्टमा फोकस गर्ने बताए तर डिक कोस्टोलोले यसो गर्न असमर्थ रहेको बताए । बोर्डको निर्णय अनुसार डिक कोस्टोलो ट्विटरको नयाँ सिइओ भए, इभानलाई ट्विटरबाट आउट गरियो ।

इभानलाई आउट गरेसँगै ज्याक डोर्सी ट्विटरको बोर्डमा 'एक्युकेटिभ चेयरम्यान' बनेर फर्किए । इभानले छोडेको केही समयपछि बिज स्टोनले पनि ट्विटर छोडे । ज्याक डोर्सी चेयरम्यान भइसकेपछि इभानको टिममा रहेका गोल्डम्यान आदि सबैलाई ट्विटरबाट आउट गरे र आफ्ना मान्छेहरु राखे । डिक कोस्टोलोले ट्विटरलाई नयाँ उचाइमा पुर्याएकाछन्, पब्लिक कम्पनी पनि गराए, रेभेन्युका स्रोतहरु पनि फेला पारिरहेकाछन् । ज्याक डोर्सी ट्विटरका चेयरम्यान बनेकाछन् ।

कम्पनीबाट धेरै पहिले छुटेका नोहा ग्लास अझै पनि नर्मल जिवनमा फर्कन सकेकाछैनन् । ट्विटर आइपिओमा जाँदा इभान, ज्याक, बिज आदिले लाखौँ डलर बनाए, नोहा ग्लासको भागमा भने ट्विटरको एउटा कर्मचारीको जति बनाए । नोहा ग्लास साथी भएका कारण बिचमा इभान विलियम्सले आफ्नो सेयरबाट केही भाग ग्लासलाई दिएका थिए, आफू सिइओ हुँदा ।

ट्विटर पहिलेको जस्तो छैन । ट्विटर पछिल्लो समयमा 'सफल' भएको कम्पनी हो तर दुखको कुरा ट्विटरका को-फाउन्डरहरु आपसमा सँगै छैनन्। ट्विटर डिक कोस्टोलो र ज्याक डोर्सीले सम्हालेकाछन् ।

ट्विटरबाट आउट भएका इभान विलियम्स, बिज स्टोन, ज्यासन गोल्डम्यान ओभियस कर्पोरेसन नै फर्किएकाछन् । इभानले मिडियम, बिजले जेली र गोल्डम्यानले ब्रान्च बनाए । इभानको मिडियमले हिजोआज अनलाइनमा तहल्का मच्चाउँदैछ । बिजको जेलीले पनि फोनमा तहल्का मच्चाउँदैछ । गोल्डम्यानको ब्रान्च भने भर्खरै फेसबुकले किनेकोछ ।

ट्विटरको यही भित्री कथा र राजनितिहरु अंग्रेजी सिरिजको रुपमा पनि आउँदैछ । ट्विटर अझ विशेषत स्टार्टपअप मा रुची भएकाहरुले पढ्नै पर्ने किताब हो, "ह्याचिङ ट्विटर" । इन्भेष्टरले कसरी पेल्छन् । कम्पनी भित्र कस्तो राजनिति चल्छ भन्नेबारे विविध कुराहरु यो किताबमा पढ्न पाइन्छ । अन्त्यमा, किताब पढिसकेपछि बिज स्टोन र इभान विलियम्स धेरै राम्रो मान्छे लाग्यो भने ज्याक डोर्सी एउटा खलपात्र । अझ नरमाइलो यो लाग्यो कि, ट्विटरको साइटबाट पनि इभान, बिज आदिको नाम हटाउन सक्दो प्रयास गरिएको छ, ज्याक डोर्सी सबैतिर छाएकाछन् ।