How Facebook Games (Apps) Make Money [Zynga Business Model]

भनिन्छ, फेसबुक मा ‘फार्मभिल्ला’, ‘माफियावार’  जस्ता ‘गेम, एप्लिकेशन’ बाट ‘जिङ्ग’ (Zynga, /zɪŋɡə/) ले वर्षेनी करोडौँ डलर आम्दानी गरिरहेको छ । गत साल (२०१०) मा पनि ‘जिङ्ग’ ले ‘फेसबुक एप्लिकेशन’ हरुबाट नै  सत्तरी-असी करोड डलर आम्दानी गरेको थियो । ‘जिङ्ग’ को बढ्दो लोकप्रियता का कारण उक्त कम्पनीले ‘फेसबुक एप्लिकेशन’ बनाउनै का लागि केही महिना पहिले भारतमै कम्पनी खोलेको थियो ।

‘फेसबुक को एप्लिकेशन’ बाट कसरी कुनै कम्पनी ले पैसो कमाउँछ, कसरी त्यो कम्पनी धनि हुन्छ ? सायद तपाई पनि यसै सोच्दै हुनुहुन्छ होला । साँच्चै ‘फेसबुक एप्लिकेशन’  बाट कम्पनीहरुले कसरी आम्दानी गरिरहेका छन् त ? आज हामी यसैको बारेमा चर्चा गर्दैछौँ ।

farm villeतपाईलाई थाहा नहुन सक्छ या याद नगर्नु भएको हुन सक्छ तर  ‘जिङ्ग’  जस्तो ‘फेसबुक एप्लिकेशन’ बनाउने कम्पनीहरुले ‘इमोशनल अत्याचार’ गरेरै आम्दानी गर्छन् भन्दा फरक नपर्ला । यसलाई अर्को वाक्यमा भन्दा, “मानिसहरुको मनोविज्ञानलाई नै ती कम्पनीहरुले ‘क्यास’ गर्छन्” । ‘फेसबुक एप्लिकेशन’ मा देखिने विज्ञापनहरु बाट ‘जिङ्ग’ जस्ता कम्पनी धनि भएका होइनन्, न कुनै ‘ब्यानर’ वा ‘ग्याजेट’ राखेर नै ! फेसबुकमा देखिने विज्ञापनबाट ‘फेसबुक’ ले आम्दानी गर्छ, ‘एप्लिकेशन’ बनाउने कम्पनीले हैन । हुन त सिधै पैसा तिरेर चलाउनु पर्ने ‘एप्लिकेशन’हरु पनि फेसबुक मा छन्, र त्यसबाट ती एप्लिकेशन बनाउने कम्पनीहरुले आम्दानी गरिरहेका छन् ।

जिङ्ग (Zynga) कम्पनीले कसरी आम्दानी गर्छ, ‘फेसबुक गेम एप्लिकेशन’ बाट ?

जिङ्ग को बिजनेस मोडल ‘साधारण’ छ, प्रयोगकर्तहरुलाई खेलमा अभ्यस्त गराउने, ‘एडिक्ट’ गराउने, भर्चुअल सामाग्रीहरु किन्ने बनाउने भर्चुअल पैसा (‘फेसबुक क्रेडिट’) बाट । प्रयोगकर्ता को ‘मनोविज्ञान’ लाई ‘पैसा मा सटही’ गर्न जिङ्ग सफल भएको छ तर पनि आम्दानी गर्न सोचेजति सजिलो भने पक्कै छैन । प्रयोगकर्ताहरु खेलको ‘एडिक्ट’ बनेपछि मात्र कम्पनीले आम्दानी गर्न सक्छ ।

fishville

उदाहरण का लागि ‘जिङ्ग’ ले बनाएको ‘फिसभिल्ला’ नामक फेसबुक ‘एप्लिकेसन’लाई लिउँ । ‘फिसभिल्ला’ मा ‘भर्चुअल एक्वारियम’ बनाएर माछा पाल्न सकिन्छ । ‘फिसभिल्ला’  भनेकै माछापालन गर्ने ‘फेसबुक गेम/एप्लिकेसन’ हो, जुन भर्चुअल रुपमा साथिहरु सँग खेल्न सकिन्छ । ‘फार्मभिल्ला’, ‘माफियावार’ आदि पनि भर्चुअल रुपमा नै, साथी/समूहमा खेल्ने ‘खेल’ हो । ती खेलहरु खेल्दै जाँदा, प्रयोगकर्ताहरु त्यसप्रति ‘एडिक्ट’ बन्न पुग्छन्, र नक्कली पैसा बाट सुरु भएको खेलमा सक्कली पैसा को प्रयोग सम्म हुन पुग्छ । मानविय संवेदना या भनौँ मानिसको मनोविज्ञान बाट नै ती कम्पनीहरुले आफ्नो आम्दानी गर्छन् ।

बिजनेस इनसाइडर का अनुसार ‘फिसभिल्ला’ भन्ने खेल मा थरिथरिका माछाहरुलाई एक्वारियम मा पालिन्छ । खेल भनेकै जित्न को लागि हो, अत: यस खेलमा प्रयोगकर्ताहरु आफ्नो एक्वारियमलाई राम्रो र स्तरिय बनाउन चाहन्छन् साथै, थरिथरि का माछाहरुले एक्वारियम सजाउन चाहन्छन् । अत: फेसबुकमा गेम खेल्नेहरु, अफलाइन हुँदा पनि, कसरी खेल जित्न सकिन्छ भनेर समूहमा बसेर छलफल गर्न पनि पछि पर्दैनन् । उनीहरु गेमखेल्न कै लागि फेसबुक मा साइन इन हुन्छन्, एकछिन थकाइ मार्छन् र फेरि खेल्न सुरु गर्छन् ।

खेल खेल्नलाई ‘नक्कली पैसा’ दिएको हुन्छ, जसबाट मन लागेको र किन्न सकिने कुराहरु किन्छन् खेलाडिहरु । उनीहरु भएको पैसा ले अझ धेरै ‘रिसोर्स’ किन्छन्, अनि त्यसलाई धेरै पारेर फेरि नक्कली पैसामै अरु खेलाडिलाई बेच्छन् ।

त्यसरी उनीहरु आफ्नो पैसा ‘फिसभिल्ला’ मा ‘सानो माछा’ किन्न मा खर्च गर्छन् ती माछाहरुलाई पाल्छन् र अरुलाई बेच्छन् अनि पैसा आम्दानी गर्छन् । तर खेलमा एडिक्ट भएपछि यस्तो अवस्था आउँछ कि, तपाईलाई विपक्षीलाई जित्नै मन लाग्छ । मान्छे को स्वभाव नै त्यस्तै हुन्छ, अर्को भन्दा म राम्रो गर्छु, म अगाडि जान्छु भन्ने भावना हुन्छ । अत: खेल मा एडिक्ट भएका प्रयोगकर्ताहरु, आफू जित्न या भनौँ आफूलाई सम्पन्न र धनि बनाउन फेसबुक को नक्कली पैसा लाई ‘सक्कली पैसा’ ले किन्छन् ।

mafia wars

जस्तो कि ‘फिसभिल्ला’  मा ‘नक्कली पैसा’ मा सानो सानो माछा पाइन्छ र ती माछाहरु ठूलो हुन धेरै समय लाग्छ, ती माछाहरु को लागि सिमित खान्की हुन्छ । तर तपाई आफ्नो विपक्षीले चाँही धेरै प्रगति गरेको देख्नुहुन्छ, खेल खेल्दै गएपछि तपाई को उद्देश्य नै विपक्षीलाई जित्नु हुन्छ, कारण जितबाट खेल को आत्मसन्तुष्टि मिल्छ । सँधै खेल हारियो भने खेल्न मन लाग्दैन, विपक्षीले पनि गिज्याए झैँ लाग्छ । अत: तपाई भित्र को संवेदना या भनौँ मनोविज्ञान ले तपाईलाई खेल जित्नै पर्छ भनेर घच्घच्याउँछ ।

अनि तपाई आफ्नो माछाहरुलाई छोटो समय मा वृद्धि गर्न, ठूला ठूला माछाहरु किन्न या भनौँ माछाहरु को आहार/खान्की किन्न, आफ्नो सक्कली पैसाले ‘नक्कली पैसा’ किन्नुहुन्छ र खेल खेल्नुहुन्छ । ती खेलहरुमा निकै थोरै पैसा तिर्ने भएका कारण, तपाईलाई पैसा गएको जस्तो लाग्दैन । तर खेल खेल्ने मान्छेहरु लाखौँ को सङ्ख्यामा भएका कारण, ‘जिङ्ग’ ले चाँही समष्टिमा धेरै आम्दानी गरिरहेको हुन्छ । अनुसन्धानका अनुसार एक व्यक्तिले एउटा खेलमा ३ डलर प्रतिवर्ष खर्च गरिरहेको हुन्छ । एकजना को आधारमा वर्ष को ३ डलर भनेको रकम निकै थोरै हो, तर लाखौँका सङ्ख्यामा प्रयोगकर्ताहरु संसारभर भएका कारण ‘जिङ्ग’ ले ‘फिसभील्ला’ जस्ता  ‘फेसबुक एप्लिकेशन’ बाटै करोडौँ डलर कमाउँछन् ।

and-thats-how-you-get-addicted-to-a-stupid-facebook-game

फेसबुक मा गेम खेल्नेहरु को हालत अन्तिम मा यस्तो हुन्छ रे ! :P


यो ब्लग बिजनेस इन्साइडर को लेख “How A Stupid Facebook Game Makes Zynga Millions” को आधारमा लेखिएको हो । अधिक जानकारी को लागि बिजनेस इन्साइडर हेर्न सक्नुहुन्छ ।

2 comments :

  1. Can't believe such things also exist. Its nice to know how people earn real money though virtual stuffs. Nice blog..

    ReplyDelete
  2. के तपाइ विश्वको कुनैपनि कुनामा आफुले निशुल्कमा चाहे जति एस.एम.एस पठाउन चाहनुहुन्छ ? www.meromaya.net मा जानुहोस् ।

    ReplyDelete