Skip to main content

3 Idiots, Chetan Bhagat and Controversy

थ्रि इडियटस् (3 Idiots), बलिउड बक्स अफिसमा सुपरहिट सावित भइसक्यो । विधु विनोड चोप्डा प्रोडक्सन को ब्यानर मा राजकुमार हिरानी ले निर्माण गरेको चलचित्र थ्रि इडियटस् संसार भर का हलहरु मा हाउसफुल का साथ चलिरहेको छ । सर्वत्र यो चलचित्र को कुरा चलिरहेको छ । कोही भन्छन्, आमिर खान को हात मा अर्को सफल चलचित्र पर्‌यो । चलचित्र त एभरेज भन्दा निकै राम्रो छ । पक्कै चलचित्र धेरै राम्रो बनेको छ, धेरै पछि हल मै गएर चलचित्र हेरेर पनि आइयो । सबैको मुख मा 'All is Well' भन्ने शब्द झुन्डिरहेको छ, त्यसबाहेक 'Give me some sun shine, give me some rain' भन्ने गित पनि धेरै को मुख मा झून्डिरहेको छ ।

कुनै चलचित्र सफल हुनलाई अभिनय देखि लगानि, निर्देशन, संगित, कथा, पटकथा सम्म राम्रो र स्तरिय हुनुपर्छ । चलचित्र ले उठान गरेको विषय हाम्रो आफ्नै समस्या हो भन्दा फरक पर्दैन । पुरातन शिक्षा प्रणाली लाई त्यागेर नयाँ शिक्षा प्रणाली अंगाल्नुपर्छ भन्ने चलचित्र को सन्देशलाई सबैभन्दा सकरात्मक पाटो मान्नुपर्छ । यो चलचित्र सुपरहिट सावित हुँदै गर्दा, यसका अभिनेता देखि निर्देशक सम्म ले वाह वाही बटुलिरहेकाछन्, तर यो चलचित्रका कथाकारलाई भने अन्याय गरिएको छ भन्दा सायद धेरैलाई पत्यार नलाग्न सक्छ ।


हो आज म यही कुरा भन्दैछु, चलचित्र हेरेर आएको खुशी आफूँसग छँदै थियो, धेरै रमाइलो र राम्रो चलचित्र हेरेर आइयो भनेर तर जब म ट्विटर मा चेतन भगत को ट्विटलाई पच्छ्याउन थालेँ, तब भने मलाई यो फिल्म को निर्माण पक्ष ले एउटा लेखक प्रति गरेको व्यवहार देखेर साह्रै दिक्क लागेर आयो । हुन त, चर्चा पहिले नै चलेको थियो, थ्रि इडियट्स चेतन भगत को उपन्यास Five Point Someone मा आधारित चलचित्र हो । चेतन भगत अहिले का भारत का जल्दाबल्दा लेखक हुन् । अझ अनि चेतन भगत कै उपन्यास मा आधारित चलचित्र भनेर, हामीलाई यो चलचित्र चाँडो हेर्न मन लागेको थियो, साथ मा आमिर खान अभिनित चलचित्र राम्रो हुन्छ भन्ने विश्वास त छँदैथियो ।

अब मैले थाहा पाइसकेको छु, चलचित्र 3 Idiots, चेतन भगत कै उपन्यास Five Point Someone मा आधारित चलचित्र हो भनेर तर यहीँ आएर चलचित्र निर्माण पक्ष ले बेइमानी गरेको छ । चलचित्र निर्माण कम्पनी ले चेतन भगतलाई कुनै क्रेडिट दिएको छैन । कहिलेकाँहि सुनिन्थ्यो कथा चोरेर फिल्म बनायो तर यो सन्दर्भ मा निर्माण पक्ष कै डाको ठूलो छ, उनीहरु भन्छन् यो बिल्कुल हाम्रै कथा हो, त्यो उपन्यास सँग २-५ प्रतिशत सम्म मिल्न पुगेको मात्र हो । तर जब की ७० प्रतिशत भन्दा बढि कुराहरु Five Point Someone उपन्यास कै छन् । चेतन भगत, चलचित्र निर्माण पक्ष को नराम्रो चगुंल मा परेकाछन् । विगत २ वर्ष देखि चेतन भगत कै उपन्यास मा चलचित्र बन्दैछ भनेर सर्वत्र चर्चा हुँदा चेतन चुप नै थिए तर अहिले चलचित्र रिलिज भएपछि उत्साही भएका चेतन, चलचित्र निर्माण पक्ष ले कुनै क्रेडिट नदिएपछि, निकै रुष्ट भएकाछन् । फलस्वरुप केयौँ दिन देखि चुप रहेका चेतन भगत ले आज आफ्नो ब्लग मार्फत 3 Idiots चलचित्र आफ्नै उपन्यास Five Point Someone मा आधारित चलचित्र हो भनेर लेखेका छन् ।

आफ्नो ब्लग मा चेतन भगत लेख्छन् : 3 Idiots को कथा को बारेमा धेरै टिका टिप्पणी हुन थालेकोले, सबैलाई कुरा प्रष्ट होस् भन्ने सोचेर आज म ब्लग मा यी केही कुराहरु प्रष्ट गर्दैछु । चलचित्र निर्माण पक्ष ले आफूलाई अन्याय गरेको बताउँदै चेतन अगाडि लेख्छन्: मेरो उपन्यास को ७० प्रतिशत भन्दा कथा त्यो चलचित्र मा छन्, चलचित्र का दृश्य देखि लिएर, चलचित्र मा आउने हरेक ट्विस्टहरु, पात्रहरु मेरै उपन्यासमा आधारित छन् । मैले भन्दैमा विश्वास नगर्नुहोस्, तर मेरो उपन्यास पढेकाहरु लाई यो कुरा पक्कै थाहा छ ।



ब्लग मा उनी अगाडि लेख्छन्, निर्माण पक्ष ले पहिले 'Based on a novel by' भनेर क्रेडिट दिने कन्ट्राक्ट गरेको थियो । तर पछि उनीहरु ले बारम्बार प्रेसर दिएर 'nitiated by' राख्छु भन्न थाले, जुन आफैँ मा आश्चर्यजनक कुरा हो । अनि चेतन ले भनेछन्, मेरै कथा मै उपन्यास बन्ने भए नि केही छैन । यो हिसाब ले हेर्दा लाग्छ, निर्माण पक्ष ले निकै चलाखिपुर्वक चेतन भगतलाई लोप्पा खुवाइदिएछन् । पहिले अलि अलि मात्र प्रेरित हुने जस्तो कुरा गरेर पछि सबै त्यही उपन्यास मै आधारित भएर चलचित्र बनाइदिएछन्, 'एकदम, विल्कुल, फरक नयाँ कथा' भन्दै ।

चलचित्र रिलिज हुनुपर्व गरिने प्रिमियर मा पनि चेतनलाई सहभागि गराइएनछ, उनी लेख्छन् निर्माण पक्ष ले मलाई पहिले चलचित्र देखाएन, उनीहरु ले त आफ्नो चलचित्र को फाइनल स्कृप्ट सम्म देखाएनन् । ब्लग मै उनी फेरी लेख्छन्, चलचित्र रिलिज हुनुपुर्व चलचित्र कम्पनी ले आफूलाई कम्पनी मा बोलाएर, हात मा हात मिलाउँ भने, उनीहरुले भने हामीले बिल्कुल नयाँ कथा मा चलचित्र बनाएका छौँ, यसमा तपाई को कथा बाट २-३ प्रतिशत जति प्रभावित छ, हामी लेखकलाई मार्दैनौँ भनेर चिल्लो कुरा गरे तर रिलिज पुर्व चलचित्र भने देखाएनन् । त्यही पनि त्यति राम्रो कुरा उनीहरुले गरेपछि चेतन ले पत्याएछन् तर जब चलचित्र हेरे, तब हरेक दृश्य र पात्रहरु मिल्न थाले पछि उनलाई आफू ठगिएको थाहा भयो । आफ्नी आमाले चलचित्र हेर्दा, आफ्नो छोरा को नाम कतै उल्लेख नभएको देखेर आफ्नी आमा रोएको कुरा समेत भगत ले आफ्नो ब्लग मा लेखेकाछन् ।

चलचित्र मा सबैलाई क्रेडिट दिइएको रहेछ तर आफूलाई क्रेडिट दिएनन्, केही समय पहिले अफिस मा बोलाएर गरेको कुरा त 'सफेद झुट' रहेछ भन्ने कुरा भगतलाई चलचित्र मा आफ्नो उपस्थिति नदेखेपछि थाहा भयो । घर का अन्य सदस्यहरु ले पनि भगतलाई क्रेडिट नदिएको प्रति आश्चार्यचकित भएछन् । सायद यो भन्दा ठूलो अन्याय केही हुँदैन जसले 'सफेद झुट' बोल्छ । भगत अगाडि लेख्छन्, चलचित्र को रिलिज सँगै मेरा पाठकहरु को ईमेल, ट्विट र म्यासेज ले मेरा ईनबक्सहरु फुल भए तर चलचित्र निर्माण पक्ष ले म सँग ठूलो खेल खेल्यो । उनीहरुले मलाई क्रेडिट दिएनन्, सायद नयाँ कथा भनेर आफूहरु एवार्ड थाप्ने धुन मा छन् ।

ब्लग को अन्त्य मा ४ वटा पोइन्ट मा आफ्ना कुराहरु राखेका छन् । उनले लेखेका छन्, आमिरखान लाई यसबारे मा थाहा थिएन,तर निर्माण कम्पनी ले उनलाई मेरो किताब नपढ्न सुझाव दिएको थियो र आमिर ले पढेनन् पनि । अर्को पोइन्ट मा लेख्छन्, यो उपन्यास या भनौँ चेतन भगत ले यो कथा एवार्ड को लागि लेखेको थिएन, यो त शिक्षा प्रणाली परिवर्तन हुनुपर्छ भन्न को लागि लेखिएको थियो । अर्को पोइन्ट मा लेख्छन्, मलाई उनीहरु बाट केही चाँहिदैन, कथा को क्रेडिट उनीहरु नै लिउन्, उनीहरु खुशि रहुन् । अर्को मा पोइन्ट मा लेख्छन्, उनीहरु पैसा भएका मान्छेहरु, उनीहरु सँग पहुँच छ जति प्रचार प्रसार गरुन्, आखिर मेरा पाठकहरु लाई थाहा छ सत्य के हो ? पाण्डव र कौरब को उदाहरण दिँदै भन्छन्, कौरब सँग कति सेना थए, अनि आखिर कसले युद्ध जित्यो !

अन्तिम मा चेतन भगत लेख्छन्, केहिले मलाई चुप लागेरै बस भनेका थिए, बलिउड यस्तै हो भनेका थिए अनि म पनि चुप नै बस्न खोजेको थिँए तर सकिन । म भन्छु मान्छेहेरेर कुरा नगर्नुस्, एकपटक किताब पढ्नुस अनि मुभि हेर्नुहोस् सत्य तपाईका आँखा अगाडि हुनेछ । उनले अन्तिम मा मिडिया मा यो कुराहरु खोतल्ने पत्रकारहरु लाई पनि धन्यवाद दिएकाछन् । अनि भनेका छन्, म सदा सर्वदा सत्य कै पक्ष मा हुनेछु ।
--------------------------
आज एकाबिहानै  ट्विटर मा चेतन भगत ले लेखेका थिए, It's all over so have to explain - the 3idiots credit issue - see http://www.chetanbhagat.com/blog/ । अनि उनको ब्लग हत्तपत्त हेरेँ । बडो नमज्जा लाग्यो, एउटा लेखकलाई यस्तो गरिएको कुराहरु मैले कथा मा मात्र पढेको थिँए तर एउटा सफल लेखकलाई पनि यति सम्म गरिएला भनेर सोचेको चाँहि थिएन । खैर, चलचित्र हिट भइसकेको छ, अनि चेतन भगत को उपन्यास Five Point Someone कै आधार मा यो फिल्म बनेको छ ।  चेतन को ब्लग हेर्दा लाग्छ उनी कानुनी उपचार मा जाँदैनन् तर पनि यत्ति चाँहि भन्छु कि, फिल्म निर्माण पक्ष ले चेतन लाई नराम्रो सँग ठगेछन् । आशा गरौँ, चेतन ले आफ्नो काम अनुसार को क्रेडिट लिन सकुन चलचित्रबाट !

चेतन भगत को ब्लग पढ्नुहोस्, सायद धेरै कुरा प्रस्ट होला !
Chetan Bhagat's Blog: A book, a film and the truth

Comments

  1. Dammi chha bro..Keep rocking in 2010 too. A new year ahead waits more from ur side. Happy Blogging year 2010.

    ReplyDelete
  2. मैले पनि यो फिल्म हेरे। कथा र बिषय वस्तु निकै राम्रो छ। सफल फिल्म बनेको कुरा त शंकानै छैन। तर आज जुन कुरा थाह पाए चेतन भगतको बारेमा यस्ले निकै दुखी तुल्यायो। प्रश्ट भन्न पर्दा एउटा चोरी गरिएको सुन्दर हिराको माला लगाउदा खुसी लागेको रहेछ। यस्ता चोरहरुको यती ठूलो र खुल्लम्खुल्ला बिगबगी हुदो रहेछ।

    ReplyDelete
  3. दु:ख लाग्दो कुरा हो। आशा गरौं, चेतन भगतसंगको यो ब्यबहारपछि अरु लेखकहरु सचेत हुनेछन् र भविष्यमा यस्ता शोषण देखिनेछैनन्।

    ReplyDelete
  4. While working in the office I got the book FPS in my hand and the cover of the book (in the first edition there is written meaning of friends in dictionary style) made me to read the blurb and the first few pages and that made me to read the whole book and I became fan of Chetan Bhagat. It was his first book.

    I had been blogging then and by chance I got his blog in rediffblog and I used to visit his blog regularly. I came to know about his new book and had been waiting for that eagerly. And as soon as his 2nd book and 3rd book came out I read it. And regarding the 4th book 2 States, yet I've to get a signed copy to read it.

    I'm his big fan and I also have been waiting for the film to release and I saw the film yesterday and it was great surprise since starting of the film to till the end. This film is not completely based on FPS but also no one who has read the book would deny that the story is not taken from the CB's FPS.

    If Chatan Bhagat, India's Bestseller Author could be cheated than what would be the up coming and struggling writers and ordinary people.

    And whatever happened an example of a very bad trend in the bollywood and around the world.

    J

    ReplyDelete
  5. I think the credit must be given to the original writer also...

    ReplyDelete
  6. I think the credit must be given to the original writer also...

    ReplyDelete
  7. मैले पनि यो फिल्म हेरे। कथा र बिषय वस्तु निकै राम्रो छ। सफल फिल्म बनेको कुरा त शंकानै छैन। तर आज जुन कुरा थाह पाए चेतन भगतको बारेमा यस्ले निकै दुखी तुल्यायो। प्रश्ट भन्न पर्दा एउटा चोरी गरिएको सुन्दर हिराको माला लगाउदा खुसी लागेको रहेछ। यस्ता चोरहरुको यती ठूलो र खुल्लम्खुल्ला बिगबगी हुदो रहेछ।

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

हाम्रो नेपाली किबोर्डमा अब नेपाली स्टिकरहरु

नयाँ वर्ष २०१९ को अवसर पारेर हाम्रो पात्रो ले हाम्रो नेपाली किबोर्डको नयाँ संस्करण सार्वजनिक गरेकोछ । नयाँ थिम, इमोजी तथा नेपाली स्टिकरहरु सहित आएको हाम्रो नेपाली किबोर्ड को नयाँ संस्करण हिजोबाट गुगल प्लेस्टोरमा उपलब्ध छ । हाम्रो नेपाली किबोर्डमा नयाँ के छ? स्टिकर हाम्रो नेपाली किबोर्डको नयाँ संस्करणमा नेपाली परिवेश झल्काउने विभिन्न नेपाली पात्रहरु सहितको स्टिकरहरु राखिएकोछ । मेसेन्जर, भाइबर, ह्वाट्सएप, स्काइप, टेलिग्राम, फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम आदि जुनसुकै एप्लिकेशनमा पनि प्रयोग गर्न मिल्ने यी नेपाली स्टिकरहरुले प्रयोगकर्तालाई नयाँ अनुभव दिनेछ । नेपाली पारा, हाम्रो साथी, नयाँ वर्ष, संगी, हाम्रो कान्छा, हाम्रो कान्छी, नक्कली, र बौचा व मैचासमेत गरी आठ किसिमका स्टिकरहरु समावेश गरिएकोछ । हाम्रो नेपाली किबोर्डको इमोजी खण्डमा गएर यी स्टिकरहरु प्रयोग गर्न सकिन्छ । थिम हाम्रो नेपाली किबोर्डको यस संस्करणमा नयाँ किबोर्ड थिम पनि थपिएको छ । हाम्रो नेपाली किबोर्डको सेटिङमा गएर आफूलाई मन पर्ने थिम छान्न सकिन्छ । डार्क तथा लाइट गरेर हाललाई दुई डिजाइनमा किबोर्ड थिम उपलब्ध छ । चलनचल्तिको “ब

Romanized Nepali Unicode

Download and Install Nepali Unicode Romanised to write in Nepali all over the web. First of all, you have to Download and Run the Program on your computer. Then, you have to do some settings on your computer to use Nepali Unicode Romanized. You can download Nepali Unicode Romanized from the Madan Puraskar Pustakalaya website for free. Install Nepali Unicode Romanized in Windows XP: Install: Run setup file; Go to control Panel; Open Language and Regional settings; Open Regional Language Options; Go to Language Options & tick on check box (install files..... Thai, instal....east Asian...languages): Click apply-it might ask for windows CD: Insert CD or you can directly copy "i386" files too; And install all: then you have done; Click for details; Then click add a tab; A new popup will appear: Select "Sanskrit" in the first box; Select "Nepali unicode (romanized)" in second box; Click "ok"; You have successfully installed it; P

फेसबुक न्युजफिड अपडेट - पेजलाई झनै गाह्रो

अमेरिकामा भएको पछिल्लो राष्ट्रपति निर्वाचनको परिणाम सार्वजनिक भएसँगै फेसबुक लगायत विभिन्न सोसल मिडिया साइटहरुको उपयोगिताबारे व्यापक बहस सुरु भएको थियो । "फेक न्युज"को बिगबिगीले गर्दा फेसबुक, एकहिसाबमा फेकबुकमा परिणत भयो । प्राय: फेक न्युजहरु नै धेरै सेयर हुने र भाइरल हुन थाले । धेरै सेयर हुँदा, स्वाभावत: "फेक न्युज" पनि साँच्चै हो भन्न थालियो । कहिँकति अनुसन्धान छैन, फलानोले एकथरि पेजबाट समाचार सेयर गर्छ, अर्कोले सेयर गर्छ, अर्कोले गर्छ, असत्य तथा काल्पनिक समाचारहरु कै बोलबाला देखियो । नेपालमा भएको पछिल्लो निर्वाचनमा पनि प्रचारवाजी शैलीका मनगढन्ते तथा काल्पनिक समाचारहरु भाइरल भए । फलाना र चिलाना पार्टि, मान्छे पिच्छेका अनलाइन समाचार पोर्टल, फेसबुकको न्युजफिड हेर्न नै दिक्क लाग्ने किसिमको थियो । सबैभन्दा अनौठो लाग्ने चाँहि, मान्छेहरु फेसबुकमा फलाना समाचार पोर्टलले लेखेको भन्दै सेयर गरिरहेका भेटिन्थे । अझ के भने, नेपालका ठूला प्रकाशनहरु सँग ठ्याक्कै मिल्ने नामहरु राखेर काल्पनिक समाचारको व्यापार गर्ने समूहहरु नै छन् । उदाहरणको लागि, कान्तिपुरले यस्तो उस्तो लेख्यो

पाँच करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताको तथ्यांक दुरुपयोग

५ करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताको तथ्यांक चोरी भएको खबर केही दिन पहिले गार्डियन तथा न्युयोर्क टाइम्स ले प्रकाशित गरेको थियो । प्रयोगकर्ताको जानकारी विना फेसबुकबाट लिइएको उक्त तथ्यांकलाई क्याम्ब्रिज एनालिटिका भन्ने कम्पनीले अनधिकृत रुपमा प्रयोग गरेको दावी गर्दै, क्याम्ब्रिज एनालिटिका’का भूतपूर्व इन्जिनियर क्रिस्टोफर वाइलीले गार्डियनलाई अन्तरवार्ता दिएर यी कुराहरु मिडियामा सार्वजनिक गरेका थिए । क्रिस्टोफरका अनुसार क्याम्ब्रिज एनालिटिकाले २०१४ मा एउटा एप मार्फत करिब ५ करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताहरुको तथ्यांक चोरी गरेको थियो । क्याम्ब्रिज एनालिटिका र फेसबुककै विषयमा गार्डियनले पहिले नै २०१५ मा समाचार प्रकाशित गरेको थियो । उक्त समाचार पछि फेसबुकले क्याम्ब्रिज एनालिटिकालाई तथ्यांक मेटाउन भनेको र एनालिटिकाले तथ्यांक मेटाएको जानकारी फेसबुकलाई गराएको थियो । तर दुबै कम्पनीले यो कुरालाई गुपचुप राखेका थिए, अझ उल्टै फेसबुकले जथाभावी समाचार लेखेको भन्दै गार्डियनलाई मुद्दा हाल्ने धम्कि दिएको थियो भने क्याम्ब्रिज एनालिटिकाले तथ्यांक सुरक्षित नै राखेको थियो । त्यही चोरी गरिएको प्रयोगकर्ताहरुको तथ्यांकलाई

मोदी र ट्विटर ट्रेन्ड [पडकास्ट 📻 ]

यो अंकमा भारतिय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी नेपाल भ्रमणमा आउँदा ट्विटरमा चलेको #BlockadeWasCrimeMrModi (नाकाबन्दी अपराध हो, मिस्टर मोदी) ट्रेन्ड र ट्विटर ट्रेन्ड कसरी हुन्छ भन्ने बारेमा कुरा गर्दैछु । मोदी जनकपुरमा आइपुग्ने बित्तिकै एक्कासी #BlockadeWasCrimeMrModi ट्विटरको ट्रेन्ड लिस्टबाट हरायो । हामीले सेन्सरसिपको शंका गरिरहँदा केही घन्टापछि त्यही ट्रेन्ड पुन: देखापर्‍यो । विगतमा बाहिर भएका केही ट्रेन्डहरु फेसबुक तथा ट्विटरले 'ट्विक' गरेको भन्ने खबर आएका कारण, सुरुमा यो सेन्सरसिप नै हो भन्ने लाग्यो । तर उक्त ट्रेन्ड ट्विटरबाट हराएर केही घन्टापछि फेरि आएबाट, सेन्सरसिप हैन भन्ने लाग्यो । मोदी र ट्विटर ट्रेन्डबारेको यो पडकास्ट 📻 सुन्नुहोस् ट्विटर ट्रेन्ड कसरी हुन्छ? ट्विटरमा ट्रेन्ड हुन यति नै ट्विट हुनुपर्छ भनेर कहिँ उल्लेख गरेको पाइँदैन तर पनि केही कुरा ट्रेन्डमा देखिनको लागि त्यस विषयमा एकैपटक, धेरै ठाउँबाट धेरैले एउटै विषय ट्विट गरेको हुनुपर्छ । एउटै विषयमा हजारौँले दिनभरि ट्विट गर्दा त्यो ट्रेन्डिङ टपिकमा देखिन्छ भन्ने हुँदैन । ट्विटरमा ट्रेन्ड हुन, कुनै पनि विष

सामाजिक सञ्जालमा सुरक्षित रहने तरिका

सामाजिक सञ्जाल चलाउने पनि आफ्नै तौरतरिका छन्, जसलाई नजरअन्दाज गरिँदा सामाजिक सञ्जालले समस्या सिर्जना गरिरहेका पनि छन् । सामाजिक सञ्जालका प्रयोगकर्ता एक करोडभन्दा धेरै रहेको देशमा छिटपुट घटनालाई लिएर पूरै सामाजिक सञ्जाल नै असामाजिक छ भन्न मिल्दैन । मूलधारका मिडिया रेडियो, पत्रिका, टेलिभिजनजस्तो सामाजिक सञ्जाल एकोहोरो छैन । सामाजिक सञ्जालको बनोट नै फरक छ, यो दोहोरो हुन्छ । दोहोरो हुनेबित्तिकै उठान गरिएका विषयमा केही घर्षण हुनु, वादविवाद हुनु, तर्कवितर्क हुनु, केही तलमाथिका कुरा हुनु एकदम सामान्य हो । प्रयोगकर्ताले सामाजिक सञ्जालको बनोट बुझ्ने वा यस्ता प्लेटफर्मका फिचरको सदुपयोग गर्ने हो भने यी कुरा अत्यन्तै सामान्य लाग्छन् । सबै कुरा प्रविधिले समाधान गर्न सम्भव छैन, तर सामाजिक सञ्जालमा देखिने, भोगिने प्रायः कुरा भने प्रविधिबाटै समाधान गर्न सक्ने अवस्था छ । सामाजिक सञ्जाल तथा इन्टरनेट प्रयोगकर्ताले अरूलाई दोष लगाउनुपहिले आफ्नो थैलो बलियोसँग कसौँ भन्ने कुरा मनन गर्न जरुरी छ । मोबाइलमा मात्रै इन्टरनेट चलाउने अधिकांश प्रयोगकर्ताका लागि अहिले फेसबुक र भाइबर भनेकै इन्टरनेट हो भन्ने भ्रम छ 

Subscribe to Aakar Post