Skip to main content

मोबाइल एप्सको ईतिहास


३२ वर्षअघि, सन् १९८३ जुनमा, एप्पलका संस्थापक स्टिभ जब्सले एक कन्फेरन्समा प्रस्तुत गरेका “सफ्टवेयर डिस्ट्रिब्युसन सेन्टर”को अवधारणा यहाँ सम्म आइपुग्दा विकसित भइसकेको छ । “म्युजिक स्टोरमा छानी छानी गित सुन्न किन्न सकिए झैँ, सफ्टवेयर पनि त्यसरी नै स्टोरमा छानी छानी किन्न सकिने हुनुपर्छ, धेरैजसोलाई आफ्नो कम्प्युटरमा कुन किसिमको सफ्टवेयर चाहिन्छ भन्ने कुरा पनि थाहा छैन”, स्टिभ जब्सले उतिबेलै नयाँ किसिमको सफ्टवेयर डिस्ट्रिब्युसन सेन्टरबारे आफ्नो अवधारणा राख्दै बोलेका थिए । त्यसको बिस वर्षपछि २००३ मा एप्पल’ले आईट्युन्स सार्वजनिक गर्यो, जहाँबाट आफूलाई चाहिने गित छानेर किन्न सकिन्छ ।

स्टिभ जब्सकै भिजनको बृहत रुपनै अहिलेका एपस्टोर, प्लेस्टोर, आइट्युन्स, मोबाइल एप्स आदि हुन्। उनले १९८३ मै “सफ्टवेयर डिस्ट्रिब्युसन सेन्टर”को कुरा राखेपनि, मोबाइलमा चाँहि सन् २००७ पछि मात्रै यस किसिमको अवधारणा भित्रियो । २००७ को जुनमा, स्टिभ जब्सले पहिलो आइफोन सार्वजनिक गरेर, स्मार्ट मोबाइलफोन युगको प्रारम्भ गरिदिएका थिए । आईफोन सँगै एन्ड्रोइड स्मार्टफोनहरु पनि भित्रिए, बजारमा पुरानै शैलीबाट चलिरहेका नोकिया, मोटोरोला, ब्ल्याकबेरी लगायतका फोनहरुको व्यवसाय नै धारासायी भयो । आईफोन र एन्ड्रोइडको प्रवेश सँगै, मोबाइल जगतमा क्रान्ति आयो, फोनमा आफूलाई मन लागेका एप्सहरु राख्न पाइने भयो ।

एप्पलले २००८ जुलाईमा ५ सय ५२ एप्स सहित एप्पल एप स्टोर सार्वजनिक गर्यो, यस्तै गुगल’ले अक्टोबर २००८ मा एन्ड्रोइड मार्केट सार्वजनिक गर्यो, अहिले एन्ड्रोइड मार्केटलाई गुगल प्लेस्टोरको नामले चिनिन्छ । गुगल प्लेस्टोर, एप्पल एप् स्टोर बाहेक विभिन्न कम्पनीहरुको पनि आफ्नै एप स्टोरहरु छन् । २००९ एप्रिलमा ब्ल्याकबेरीले ब्ल्याकबेरी एप वल्ड, २०१० मा माइक्रोसफ्टले विन्डोज फोन स्टोर सार्वजनिक गर्यो भने २०११ मा अमेजनले अमेजन एप स्टोर सार्वजनिक गर्यो । जुलाई २०१५ को तथ्यांक अनुसार गुगलको प्लेस्टोरमा १६ लाख मोबाइल एप्स छन् भने एप्पल प्लेस्टोरमा १५ लाख मोबाइल एप्स रहेकाछन् । ती लाखौँ एप्सहरु करोडौँ प्रयोगकर्ताहरुले प्रयोग गर्छन्, स्मार्टफोन मार्फत । हाम्रो दैनिकी, फ्लपी डिस्क र सिडी/डिभिडी युगका सफ्टवेयरबाट मोबाइल एप्समा पुगेकाछन् ।


फेसबुक’का अनुसार नेपालमा ३० लाख भन्दा धेरैले एन्ड्रोइड फोन प्रयोग गर्छन् भने करिब ४ लाखले आईफोन प्रयोग गर्छन् । विन्डोज मोबाइल चलाउनेको संङ्ख्या एक लाख भन्दा कम छ । प्लेस्टोरमा लाखौँ एपहरु भएपनि, एउटा प्रयोगकर्ताले ‘एभरेज’मा ९५ वटा एपहरु चलाउँछन् भनेर अघिल्लो वर्ष याहुले एक तथ्यांक सार्वजनिक गरेको थियो ।

नेपालमा कतिवटा एप्सहरु बनेकाछन् भन्ने यकिन तथ्यांक छैन, तर जानकारहरुका अनुसार नेपालबाट हजार भन्दा धेरै एन्ड्रोइड एप्स र सयौँको संख्यामा विन्डोज एप तथा आइफोन एपहरु निर्माण भएकाछन् । नेपाली पहिलो मोबाइल एप यही भनेर यकिन गर्न नसकिएपनि, गुगल डेभ्लपरस् ग्रुप काठमाडौँको सुरुवात सँगै एन्ड्रोइड एप्स निर्माण सम्बन्धी ट्रेनिङहरुबाट एन्ड्रोइड एप निर्माण थालनी भएको देखिन्छ । एन्ड्रोइड प्रयोगकर्ताहरु बढ्दै जाँदा, नेपाली उपयोगी एप्सहरु पनि निर्माण हुँदै गए, तर गुगलको प्लेस्टोरमा एप्स राख्न अधिकांस नेपाली डेभ्लपरका लागि कठिन देखिएको कारण भुपाल सापकोटाले ‘एप्स झोला’ नामक एन्ड्रोइड एपस्टोर सुरु गरे ।

एप्सझोलाका संस्थापक, सापकोटाका अनुसार हालसम्म एप्सझोलामा ३० डेभ्लपर्सका ७० भन्दा धेरै एप्सहरु उपलब्ध छन् । एप्सझोलामा फ्रि एप्सका साथै, पैसा तिरेर किन्नुपर्ने एप्सहरु पनि राखिएकाछन् । परिक्षणको रुपमा पहिलो चरणमा, अनलाइन बाघचाल एप ९९ रुपैयाँमा बिक्रीमा राखिएकोछ, जसलाई अनलाइन नै ई-सेवाको माध्यमबाट किन्न सकिन्छ । नेपाली डेभ्लपर्स र प्रयोगकर्ताहरु दिनहुँ बढ्दैछन्, यसै कारण मोबाइल प्रदायक एनसेल’ले पनि आफ्नो मोबाइल एपस्टोर सञ्चालन गर्ने तयारी गरिरहेकोछ ।

GoGazzab - Nepal's Favorite Online Shop

यो ब्लग तयार पार्दै गर्दा, गुगल प्लेस्टोरमा फेसबुक म्यासेन्जर पहिलो स्थान छ भने दोस्रो स्थानमा फेसबुक लाइट । नेपाली एप्समा भने पहिलो स्थानमा नेपाल लोडसेडिङ एप, दोस्रोमा हाम्रो पात्रो, तेस्रोमा हाम्रो किबोर्ड, तथा चौथोमा नेपाली पात्रो रहेकाछन् । हाम्रो किबोर्ड, नेपाली पात्रो, हाम्रो पात्रो दश लाख भन्दा धेरै डाउनलोड भएका छन् भने, नेपाल लोडसेडिङ एप ५ लाख भन्दा धेरै पटक डाउनलोड भएकोछ । बैशाख १२ मा नेपालमा भुँइचालो आएसँगै, एपस्टोरमा भुँइचालो सम्बन्धी एपहरुको बाढी नै आएकोथियो।

(युवामञ्चको असोज अंकमा प्रकाशित, एभिजी टेक्नोलोजीको स्लाइडमा आधारित)

➤ Install Aakar Post Android App from Google PlayStore

Comments

Popular posts from this blog

Romanized Nepali Unicode

Download and Install Nepali Unicode Romanised to write in Nepali all over the web. First of all, you have to Download and Run the Program on your computer. Then, you have to do some settings on your computer to use Nepali Unicode Romanized. You can download Nepali Unicode Romanized from the Madan Puraskar Pustakalaya website for free. Install Nepali Unicode Romanized in Windows XP: Install: Run setup file; Go to control Panel; Open Language and Regional settings; Open Regional Language Options; Go to Language Options & tick on check box (install files..... Thai, instal....east Asian...languages): Click apply-it might ask for windows CD: Insert CD or you can directly copy "i386" files too; And install all: then you have done; Click for details; Then click add a tab; A new popup will appear: Select "Sanskrit" in the first box; Select "Nepali unicode (romanized)" in second box; Click "ok"; You have successfully installed it; P

हाम्रो नेपाली किबोर्डमा अब नेपाली स्टिकरहरु

नयाँ वर्ष २०१९ को अवसर पारेर हाम्रो पात्रो ले हाम्रो नेपाली किबोर्डको नयाँ संस्करण सार्वजनिक गरेकोछ । नयाँ थिम, इमोजी तथा नेपाली स्टिकरहरु सहित आएको हाम्रो नेपाली किबोर्ड को नयाँ संस्करण हिजोबाट गुगल प्लेस्टोरमा उपलब्ध छ । हाम्रो नेपाली किबोर्डमा नयाँ के छ? स्टिकर हाम्रो नेपाली किबोर्डको नयाँ संस्करणमा नेपाली परिवेश झल्काउने विभिन्न नेपाली पात्रहरु सहितको स्टिकरहरु राखिएकोछ । मेसेन्जर, भाइबर, ह्वाट्सएप, स्काइप, टेलिग्राम, फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम आदि जुनसुकै एप्लिकेशनमा पनि प्रयोग गर्न मिल्ने यी नेपाली स्टिकरहरुले प्रयोगकर्तालाई नयाँ अनुभव दिनेछ । नेपाली पारा, हाम्रो साथी, नयाँ वर्ष, संगी, हाम्रो कान्छा, हाम्रो कान्छी, नक्कली, र बौचा व मैचासमेत गरी आठ किसिमका स्टिकरहरु समावेश गरिएकोछ । हाम्रो नेपाली किबोर्डको इमोजी खण्डमा गएर यी स्टिकरहरु प्रयोग गर्न सकिन्छ । थिम हाम्रो नेपाली किबोर्डको यस संस्करणमा नयाँ किबोर्ड थिम पनि थपिएको छ । हाम्रो नेपाली किबोर्डको सेटिङमा गएर आफूलाई मन पर्ने थिम छान्न सकिन्छ । डार्क तथा लाइट गरेर हाललाई दुई डिजाइनमा किबोर्ड थिम उपलब्ध छ । चलनचल्तिको “ब

सामाजिक सञ्जालमा सुरक्षित रहने तरिका

सामाजिक सञ्जाल चलाउने पनि आफ्नै तौरतरिका छन्, जसलाई नजरअन्दाज गरिँदा सामाजिक सञ्जालले समस्या सिर्जना गरिरहेका पनि छन् । सामाजिक सञ्जालका प्रयोगकर्ता एक करोडभन्दा धेरै रहेको देशमा छिटपुट घटनालाई लिएर पूरै सामाजिक सञ्जाल नै असामाजिक छ भन्न मिल्दैन । मूलधारका मिडिया रेडियो, पत्रिका, टेलिभिजनजस्तो सामाजिक सञ्जाल एकोहोरो छैन । सामाजिक सञ्जालको बनोट नै फरक छ, यो दोहोरो हुन्छ । दोहोरो हुनेबित्तिकै उठान गरिएका विषयमा केही घर्षण हुनु, वादविवाद हुनु, तर्कवितर्क हुनु, केही तलमाथिका कुरा हुनु एकदम सामान्य हो । प्रयोगकर्ताले सामाजिक सञ्जालको बनोट बुझ्ने वा यस्ता प्लेटफर्मका फिचरको सदुपयोग गर्ने हो भने यी कुरा अत्यन्तै सामान्य लाग्छन् । सबै कुरा प्रविधिले समाधान गर्न सम्भव छैन, तर सामाजिक सञ्जालमा देखिने, भोगिने प्रायः कुरा भने प्रविधिबाटै समाधान गर्न सक्ने अवस्था छ । सामाजिक सञ्जाल तथा इन्टरनेट प्रयोगकर्ताले अरूलाई दोष लगाउनुपहिले आफ्नो थैलो बलियोसँग कसौँ भन्ने कुरा मनन गर्न जरुरी छ । मोबाइलमा मात्रै इन्टरनेट चलाउने अधिकांश प्रयोगकर्ताका लागि अहिले फेसबुक र भाइबर भनेकै इन्टरनेट हो भन्ने भ्रम छ 

फेसबुक न्युजफिड अपडेट - पेजलाई झनै गाह्रो

अमेरिकामा भएको पछिल्लो राष्ट्रपति निर्वाचनको परिणाम सार्वजनिक भएसँगै फेसबुक लगायत विभिन्न सोसल मिडिया साइटहरुको उपयोगिताबारे व्यापक बहस सुरु भएको थियो । "फेक न्युज"को बिगबिगीले गर्दा फेसबुक, एकहिसाबमा फेकबुकमा परिणत भयो । प्राय: फेक न्युजहरु नै धेरै सेयर हुने र भाइरल हुन थाले । धेरै सेयर हुँदा, स्वाभावत: "फेक न्युज" पनि साँच्चै हो भन्न थालियो । कहिँकति अनुसन्धान छैन, फलानोले एकथरि पेजबाट समाचार सेयर गर्छ, अर्कोले सेयर गर्छ, अर्कोले गर्छ, असत्य तथा काल्पनिक समाचारहरु कै बोलबाला देखियो । नेपालमा भएको पछिल्लो निर्वाचनमा पनि प्रचारवाजी शैलीका मनगढन्ते तथा काल्पनिक समाचारहरु भाइरल भए । फलाना र चिलाना पार्टि, मान्छे पिच्छेका अनलाइन समाचार पोर्टल, फेसबुकको न्युजफिड हेर्न नै दिक्क लाग्ने किसिमको थियो । सबैभन्दा अनौठो लाग्ने चाँहि, मान्छेहरु फेसबुकमा फलाना समाचार पोर्टलले लेखेको भन्दै सेयर गरिरहेका भेटिन्थे । अझ के भने, नेपालका ठूला प्रकाशनहरु सँग ठ्याक्कै मिल्ने नामहरु राखेर काल्पनिक समाचारको व्यापार गर्ने समूहहरु नै छन् । उदाहरणको लागि, कान्तिपुरले यस्तो उस्तो लेख्यो

पाँच करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताको तथ्यांक दुरुपयोग

५ करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताको तथ्यांक चोरी भएको खबर केही दिन पहिले गार्डियन तथा न्युयोर्क टाइम्स ले प्रकाशित गरेको थियो । प्रयोगकर्ताको जानकारी विना फेसबुकबाट लिइएको उक्त तथ्यांकलाई क्याम्ब्रिज एनालिटिका भन्ने कम्पनीले अनधिकृत रुपमा प्रयोग गरेको दावी गर्दै, क्याम्ब्रिज एनालिटिका’का भूतपूर्व इन्जिनियर क्रिस्टोफर वाइलीले गार्डियनलाई अन्तरवार्ता दिएर यी कुराहरु मिडियामा सार्वजनिक गरेका थिए । क्रिस्टोफरका अनुसार क्याम्ब्रिज एनालिटिकाले २०१४ मा एउटा एप मार्फत करिब ५ करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताहरुको तथ्यांक चोरी गरेको थियो । क्याम्ब्रिज एनालिटिका र फेसबुककै विषयमा गार्डियनले पहिले नै २०१५ मा समाचार प्रकाशित गरेको थियो । उक्त समाचार पछि फेसबुकले क्याम्ब्रिज एनालिटिकालाई तथ्यांक मेटाउन भनेको र एनालिटिकाले तथ्यांक मेटाएको जानकारी फेसबुकलाई गराएको थियो । तर दुबै कम्पनीले यो कुरालाई गुपचुप राखेका थिए, अझ उल्टै फेसबुकले जथाभावी समाचार लेखेको भन्दै गार्डियनलाई मुद्दा हाल्ने धम्कि दिएको थियो भने क्याम्ब्रिज एनालिटिकाले तथ्यांक सुरक्षित नै राखेको थियो । त्यही चोरी गरिएको प्रयोगकर्ताहरुको तथ्यांकलाई

मोदी र ट्विटर ट्रेन्ड [पडकास्ट 📻 ]

यो अंकमा भारतिय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी नेपाल भ्रमणमा आउँदा ट्विटरमा चलेको #BlockadeWasCrimeMrModi (नाकाबन्दी अपराध हो, मिस्टर मोदी) ट्रेन्ड र ट्विटर ट्रेन्ड कसरी हुन्छ भन्ने बारेमा कुरा गर्दैछु । मोदी जनकपुरमा आइपुग्ने बित्तिकै एक्कासी #BlockadeWasCrimeMrModi ट्विटरको ट्रेन्ड लिस्टबाट हरायो । हामीले सेन्सरसिपको शंका गरिरहँदा केही घन्टापछि त्यही ट्रेन्ड पुन: देखापर्‍यो । विगतमा बाहिर भएका केही ट्रेन्डहरु फेसबुक तथा ट्विटरले 'ट्विक' गरेको भन्ने खबर आएका कारण, सुरुमा यो सेन्सरसिप नै हो भन्ने लाग्यो । तर उक्त ट्रेन्ड ट्विटरबाट हराएर केही घन्टापछि फेरि आएबाट, सेन्सरसिप हैन भन्ने लाग्यो । मोदी र ट्विटर ट्रेन्डबारेको यो पडकास्ट 📻 सुन्नुहोस् ट्विटर ट्रेन्ड कसरी हुन्छ? ट्विटरमा ट्रेन्ड हुन यति नै ट्विट हुनुपर्छ भनेर कहिँ उल्लेख गरेको पाइँदैन तर पनि केही कुरा ट्रेन्डमा देखिनको लागि त्यस विषयमा एकैपटक, धेरै ठाउँबाट धेरैले एउटै विषय ट्विट गरेको हुनुपर्छ । एउटै विषयमा हजारौँले दिनभरि ट्विट गर्दा त्यो ट्रेन्डिङ टपिकमा देखिन्छ भन्ने हुँदैन । ट्विटरमा ट्रेन्ड हुन, कुनै पनि विष

Subscribe to Aakar Post