Skip to main content

अनुत्तरित प्रश्न

“तिमीले आफ्नु कुरा भनेर तिम्रो फर्मालिटि पुरागर्यौ, तर किन सँधै म सँग मात्रै, किन जीवनको हरेक च्यालेन्ज मलाई नै आउँछ ।
के तिमी कल्पना गर्न सक्छौ, ४ महिनाको बिचमा एउटै घरबाट ३ लाश निस्कदाँ के हुन्छ ?
अनिल, आज मेरो बहिनी को जन्मदिन तर कसलाई विस गरौँ म, कस्को सोख गरुँ म, यो संसार पापी छ, अनिल………. !”

माथिका शब्दहरु एसएमएस को रुपमा प्राप्त भएका हुन् जब मैले दु:खद घटना भन्दै समवेदना को सन्देश एक साथीलाई एसएमएस को रुपमा पठाएको थिँए । करिब ४ महिना अघि आफ्नो बुबा र बहिनीलाई उनले एकैसाथ गुमाएकि थिइन्, र अहिले हजुरबुबालाई ।

एसएमएस पढेपछि, मन मा अनौठो तरंगहरु पैदा भयो, अनि फेरी किन मलाई मात्रै भन्ने साथीको वाक्य सम्झेँ, झनै आफैँलाई अप्ठायारो हुँदै गयो, यो खबरले म त मर्माहत भएँ भने उनी नहुने कुरै भएन । जसलाई पर्यो त्यसलाई मात्र थाहा हुन्छ चोट के हो ? हामी ले सान्त्वनाको स्वरदिने मात्र न हो । के यो दु:ख हामीले बाँडेर लिन सक्छौँ ?

अनि मैले रिप्लाई गरेँ, “मलाई माफ गर, तिम्रो प्रश्नको जवाफ दिन एउटा शब्द पनि म सँग छैन, मात्र म त्यहाँ को स्थितिलाई सोच्नसक्छु अनि तिम्रो संवेदनालाई बुझ्न सक्छु, एक साथिका नाताले …… एउटा अपरिभाषित सत्य !”

केहीदिन भएको थियो उनको मिसकल, एसएमएस नआएको, प्राय: साथीहरुको मिसकल र एसएमएस आइरहन्छ, अत: मैले उनलाई मिसकल गरेँ, सम्झना स्वरुप । उताबाट तुरुन्तै कलब्याक आयो , मलिन स्वरमा हेल्लो भनिन, हजुरबुवा बित्नुभएको कुरा भनिन, आज ३ दिन, मेरो मुखबाट कुनै शब्द निस्किएन, मात्र मधुरो स्वरमा “सरी” भनेँ र फोन राखेँ, म मा केही कुरा बोल्ने हिम्मत नै आएन ।

चिता ले मरेकोलाई जलाउँछ तर चिन्ताले जिउँदालाई नै जलाउँछ


त्यसपछि मैले एकछिन केही सोच्न सकिन, मात्र उनले केही दिन पहिले भनेको कुरा याद आयो, बुबा र बहिनीले छाडेर गए, कहिले नफर्किने गरी । अनि आज थाहा पाएँ, उनको हजुरबुबा पनि बित्नुभएछ । जन्मेपछि मर्नुपर्छ भन्ने सबैलाई थाहा छ, तर यस्तो बज्रलाई सहने साहस हामीमा छैन, अझ केही महिनाको अन्तराल मै घरबाट सबै नफर्किनेगरि छाडेर जान्छन् भने त बाँच्ने ले कसरी चित्त बुझाउँछ र ?

जति सोच्छु त्यती नै असह्य हुँदै गएपछि अनि नाना थरीका तर्कनाहरु ले मन मा डेरा जमाउन थालेपछि, आफ्नो मन हलुको पार्न या भनौँ मनमा गुम्सिएका केही कुराहरु यहाँ लेखेको मात्र हुँ, थाहा छैन, उनलाई मैले यसरी लेखेको मन पर्छ कि पर्दैन ।

मानविय संवेदनालाई नाप्ने,जोख्ने आधार केही छैन अनि जति नै भनेपनि एउटालाई परेको चोट को मुल्याङ्कन अर्कोले गर्न सक्दैन किनकी यो कुराहरु मानविय संवेदना सँग नै जोडिएका हुन्छन् । खैर, अब म के जवाफ दिउँ भन्ने सोचिरहेको छु, उनलाई, अनि के भनेर सम्झाउँ, खै म सँग कुनै शब्द पनि छैन । अझ अब पालै-पालो जान्छन् होला भन्ने कुरामा मन धेरै डुलिरहेको होला, अनि नानाभाँतिका तर्कनाहरु आइरहेको होला । भन्छन् “चिता ले मरेकोलाई जलाउँछ तर चिन्ताले जिउँदालाई नै जलाउँछ”, खै, चिन्ता कसरी दुर गराउने ? अब उनलाई कसरी आश्वस्त पार्ने जीवन रंगिन छ भनेर ।

साँच्चै भन्ने हो भने, मैले उनलाई देखेको पनि छैन अनि उनीसँग धेरै परिचित पनि छैन, तर पनि एउटा नदेखिएको, नभेटिएको साथी को परिवारमा घटेको घटनाले मलाई स्तब्ध तुल्याएको छ सायद यो नै मानविय संवेदना हो । अनि उनलाई परेको असर हामी सबै ले नै अनुभव गर्न सक्छौँ, तर त्यो दु:खलाई हामी बाँढेर लिन सक्दैनौँ । के कुनै उपाय छ, मानविय संवेदनामा आधारित दु:खहरु सबैले बाँडिचुँडि लिने ?

-----------------------------------------------
आफ्नो कथा
२०६३-०१-०२ शनिबार को डायरीबाट:


देशमा जनआन्दोलन चलिरहेको छ, सयौँ घाइते भएका छन्, २-३ जना सहिद पनि भइसके, सबैको आ-आफ्नै पिडा छ । तर म अर्कै शोक मा डुबेको छु अनि आफ्नो व्यथा यही डायरीलाई भनिरहेको छु । हामी सँधै भाषण दिइरहेका हुन्छौँ, जन्म र मृत्यु शाश्वत सत्य हो त्यसैले जन्मेपछि एक दिन मर्नैपर्छ तर हामी आफैँलाई पर्दा भने यो सत्यलाई स्विकार्न गाह्रो हुँदोरहेछ । आज यस्तै भएको छ, मनले स्विकार गर्न नसकेपनि आमा (मावल को हजुरआमालाई हामी आमा भन्थ्यौँ) ले आज बिहान देखि कहिले फर्केर नआउनेगरि हामीलाई छाडेर जानुभएको छ । २ वर्षदेखि आमालाई क्यान्सरले सताएको थियो, आज बित्नुभएको खबर बुबा ले फोनबाट भन्नु भयो । मैले केही सोच्न सकिन, ह्या हैन होला भन्ने लागेर म रुन पनि सकिँन किनकी मलाई आमा मावलमै हुनुहुन्छ भन्ने लागिरहेको छ । अनि केहीबेरपछि, सम्झनामा आमासँगका पुराना कुराहरु आउनथाले तब मलाई महशुस भयो कि अब सायद आमा हुनुहुन्न, अनि रोएँ ढोका थुनेर बेस्सरी ।

आमा क्यान्सर ले बित्नुभयो, लाग्यो क्यान्सर भयंकर कै रोग रहेछ, यो चुरोट, रक्सी अनि जथाभावि खानेलाई मात्र लाग्ने होइनरहेछ । अनि क्यान्सर ले असल र खराब मान्छे पनि भन्दोरहेनछ । “आयो टप्प टिप्यो, मिती पुग्यो, टारेर टर्दैन त्यो……” यदी संसारमा मानविय संवेदना जोख्ने तराजु हुँदो हो त, जो कोही को पनि गुण-दोष निकाल्न सकिन्थ्यो, तर छैन । सबैलाई समान अनि सहयोग को दृष्टिले हेर्ने मेरी मावल की आमा क्यान्सर जस्तो रोग ले प्रताडित भएर बित्नु भयो । क्यान्सरसँग भयंकर पौँठेजोरी नै खेल्नुभयो २ वर्षसम्म, कहिले विर-हस्पिटल त कहिले आयुर्वेदिक उपचार । क्यान्सर लागेको कुरा उहाँलाई भनिएको थिएन तर पनि आमालाई थाहा थियो, क्यान्सर भनेर, आमाले कहिलेकाँही कुरै-कुरामा म सँग यी कुराहरु खुस्काउनुहुन्थ्यो । तर पनि आमा निराश हुनुहुन्थेन, आशावादी नै हुनुहुन्थ्यो । अहिले पनि टिभी मा आउने एउटा उपचार केन्द्र को प्रचार मा आमा बोलिरहनुभएको छ –“क्यान्सर रोग उपचार गरेमा निको हुन्छ” । हो, आजैबिहान पनि दश बजेपछि को एनटिभी को एउटा प्रोग्राम मा आमा यसै भन्दैहुनुहुन्थ्यो । संयोग ले भन्ने की के भन्ने आज आमालाई हेर्न भनेर नै म टिभी अगाडि बसेको थिँए अनि आमालाई हेरेँ पनि, आमा त्यही कुरा नै भनिरहनुभएको थियो, –“क्यान्सर रोग उपचार गरेमा निको हुन्छ” अनि हाँसिरहनुभएको थियो तर त्यसको लगत्तै घरबाट बुबाको फोन आयो –“मावल को आमा बिहान ४ बजे बित्नुभयो” ।

अब हुने-हुनामी टारेर टर्दैन, उहाँ निकै टाढा गइसक्नुभयो । तर पनि मन बुझाउन कठिन नै हुँदोरहेछ, भनेजस्तो सजिलो नहुने । यदि हामीले मरेर फेरी जन्मनु पर्छ भने, अर्को जन्म मा पुन: उहाँलाई नै हजुरआमा को रुपमा भेट्न पाइयोस् । अनि मामाघर जाँदा, आमाले “नातीहरु आएछन्” भनेको सुन्न पाइयोस् । अनि सत्तलसिंह राजाहरु को कथा बेलुका सुतेर फेरी फेरी सुन्न पाइयोस् । मेरो यही कामना छ, यदी हामी फेरी जन्मिनुपर्छ भने । जेहोस् आमाको आत्माले शान्ती पाओस अनि सँधै सम्झनामा आइरख्नसक्नुहोस् ।
अहिले मावल मा कस्तो स्थिति होला है, मान्छेहरु के गर्दाहुन्, सबैजना नै आमाको कुरा गरिरहेका होलान् । अनि सिंगो गाउँ नै स्तब्ध होला । आमा अलबिदा !!!

Comments

  1. के भन्नु र खै !!!!

    ReplyDelete
  2. 'खै कस्ले पायो मरिजानेलाई विर्षनै पर्दछ
    आँसुको प्रत्येक थोपामा बुझ जिन्दगी झर्दछ ।'

    कुनैदिन आफैंलाई सम्झाउने प्रयत्नमा लेखेको थिएं यि हरफहरु र पछि म जस्तै यदि कसैलाई रुनु परेको बेला मरण जीवनको शाश्वत सत्य हो भनेर मन थाम्न सहयोग गरोस भन्ने अभिप्रायले यसलाई पुर्ण गीतको आकारमा ढालेको थिएं ।

    तपाईँले पोष्टमा लेख्नुभएको सम्पुर्ण पिँडाहरुमा मेरो समबेदना छ साथै आमाको आत्मालाई शान्ती प्राप्त होस ।

    ReplyDelete
  3. शब्द वा भाषा वास्तबमै मानव संबेदना र भाव व्यक्त गर्न प्रयाप्त छैनन् ।

    भाषा र शब्दहरु अभीव्यक्तिका एकदमै कमजोर माध्यम हुन र कहिलेकाहि हाम्रा भाषा र शब्दहरु मनका कुरा अभिव्यक्त गर्न असमर्थ हुन्छन ।

    सियोले घोचे पनि ऐया! भन्नु पर्छ भने हात्तीले कुल्चे पनि 'ऐया!" नै भनिन्छ । तर ती दुई 'ऐया!'बिचका भोगाईका असिमित अन्तर शब्दमा देखिदैंनन्।

    भन्छन नि कसैलाई चिन्नु छ भने दूई वाक्यहरु बिचको 'मौनता' लाई सु्न्नु पर्छ र लेखीएका गहिरो कुरा पढनु छ भने दूई लाईन बिचको खाली भागलाई पनि पढनु पर्छ ।

    तपाईको लेखाईमा दुईलाईन बिचका खालि भागमा धेरै कुरा छन र हुन्छन। अनि म पनि आश गर्छु कि मैले नलेखीकनै व्यक्त गर्न खोजेको कुरा पनि तपाईले पक्कै बुझ्नु हुनेछ ।

    ReplyDelete
  4. Very interesting comments!

    Here is a great site in Nepal Bhasa that you might enjoy:

    नेपाल भाषा wiki browser

    ReplyDelete
  5. 'खै कस्ले पायो मरिजानेलाई विर्षनै पर्दछ
    आँसुको प्रत्येक थोपामा बुझ जिन्दगी झर्दछ ।'

    कुनैदिन आफैंलाई सम्झाउने प्रयत्नमा लेखेको थिएं यि हरफहरु र पछि म जस्तै यदि कसैलाई रुनु परेको बेला मरण जीवनको शाश्वत सत्य हो भनेर मन थाम्न सहयोग गरोस भन्ने अभिप्रायले यसलाई पुर्ण गीतको आकारमा ढालेको थिएं ।

    तपाईँले पोष्टमा लेख्नुभएको सम्पुर्ण पिँडाहरुमा मेरो समबेदना छ साथै आमाको आत्मालाई शान्ती प्राप्त होस ।

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

म आउँदैछु प्रिय

"हातमा हात ओठमा ओठ म आउँदैछु प्रिय म आउँदैछु प्रिय !..." भन्ने पंक्ति सँगै भिडियो सुरु हुन्छ । राजन कठेत को निर्देशन मा बनेको भिडियो निकै मजाले सलल बगेको छ । भिडियो अन्तिम सम्म नहरेसम्म यो के को लागि र कुन विषयमा बनेको भिडियो हो भन्न मुस्किल नै पर्छ । एउटा सन्देशमुलक कुरा भिन्नै कन्सेप्ट मा बनेको भएर पनि भिडियो निकै राम्रो लाग्छ । काठमाडौँ विश्वविद्यालय मिडिया स्टडिज का साथिहरुले बनाएको छोटो र मिठो भिडियो आज यहाँ राख्दैछु । भिडियोमा अभिनय रहेको छ पर्वत थापा को भने, क्यामरा मा छिरिङ र कविता वाचन मा रतन रहेकाछन् । भिडियोको बारेमा: A very short, both romantic and funny video(1 min. 25 secs.), made by KU students (2009) with Parbat Thapa (Electrical Engineering 4th/last year) in the scene....Poem narration by Ratan Aanad Karna, background score by Diwas Manandhar and Parbat Thapa, editing by Shekhar KC and Rajan Kathet, camera by Prem Tshering Sherpa and, scene selection, photography direction, script, concept and direction by Rajan Kathet. It was a good homework before making th

यसपाली को गाईजात्रा

'सबको मालुम् है मै बिहारी नही फिर भि कोही हिन्दी बोल्न दबाब डाले तो मैं क्या करु ?' हवनकलीः तपाईंको मातृभाषा त मैथिली हैन र - फोरमानन्दः हो, लेकिन मातृभाषाभन्दा अहिले हाम्को पितृभाषा हि मन पड्ता है । हवनकलीः यो नेपाली वर्णमाला राम्रोसंग पढ्नुस् क्यारे । फोरमानन्दः हिन्दी भाषामें नेपाली वर्णमाला नही मिलता क्या ? क-कौन बनेगा, ख-खरबपती, ग- गोली मारो अ-अरुणाचल, आ-आदमी, इ-इन्तजार हवनकलीः उप-राष्ट्रखतीज्यू, सपथको बेला किन दौरा सुरुवाल नलगाएको ? फोरमानन्दः क्यौं हमको बहुत गर्मी होता है । दौरा सुरुवालमे भेन्टिलेसन नही होता है न । Damdev......Devi......Aakh bandh Karo Na...Banda aakh mey Itna achhi Lagti ho ki ..............Main sabda mey kaha nahi sakta. Damdev- dekho, Maine yog Sab ko Nisulka sikhata hu. Maile aap se kavi Paise Maga hey ? Bhakta-Nahi Swami..Paisa nahi, Rupaye Maga hai. Hai..Aapne Kaka Bikendra Yadav ko Luck Kiya jaye....Lekin Yeh Hamre Rule ke Khilaf hai. Hum Bikendra Yadav ko Luck kar Nahi sakte hai. Devi Aur Sajjano, Maii hun Manojtav

हामी मरेपछि हाम्रो फेसबुक प्रोफाइल के हुन्छ ?

फेसबुक आफैँमा व्यापक सञ्जाल । हामी फेसबुक विना त अधुरो नै हुन्छौँ जस्तो लाग्छ हिजोआज । तर यसो सोच्नुहोस् त हामी मरेपछि हाम्रो फेसबुक प्रोफाइल के हुन्छ होला ? फेसबुक का सुरक्षा प्रमुख म्याक्स केली ले २६ अक्टोबर २००९ मा ब्लग मार्फत मृत्यु भएका व्यक्तिहरु को फेसबुक को प्रोफाइललाई सर्च को नतिजा मा नदेखाइने जनाएकाछन् । फेसबुक प्रयोगकर्ता को मृत्यु पछि, उक्त व्यक्ति को प्रोफाइललाई सिल गरिने अनि सर्च को नतिजामा नदेखाउने बताएकाछन् । तर मृत्यु भएको व्यक्ति प्रति सम्मान का शब्द लेख्न या आफ्नो श्रद्धा व्यक्त गर्न उक्त व्यक्ति को प्रोफाइल को वाल भने, आफ्ना आफन्त अनि साथिहरु को लागि सँधै खुल्ला राखिने जनाइएको छ । अक्टोबर २३ मा फेसबुक नयाँ डिजाइनमा आएपछि, फेसबुक ले यस्तो कुरा सार्वजनिक गरेको हो । फेसबुक प्रयोगकर्ताहरु ले फेसबुक को नयाँ ‘सजेसन’ र ‘रिकनेक्ट’ भन्ने सुविधा का कारण समस्या सिर्जना भएको बताउँदै, ब्लग र ट्विटर मा आफ्ना गुनासाहरु लेखेपछि फेसबुक ले, यो नयाँ निति अगाडि ल्याएको हो । फेसबुक ले मृत्यु भइसकेका व्यक्तिहरु को प्रोफाइल देखाउँदै साथि बनाउन ‘सजेसन’ दिन थालेपछि, समस्या सिर्जना भए

Romanized Nepali Unicode

Download and Install Nepali Unicode Romanised to write in Nepali all over the web. First of all, you have to Download and Run the Program on your computer. Then, you have to do some settings on your computer to use Nepali Unicode Romanized. You can download Nepali Unicode Romanized from the Madan Puraskar Pustakalaya website for free. Install Nepali Unicode Romanized in Windows XP: Install: Run setup file; Go to control Panel; Open Language and Regional settings; Open Regional Language Options; Go to Language Options & tick on check box (install files..... Thai, instal....east Asian...languages): Click apply-it might ask for windows CD: Insert CD or you can directly copy "i386" files too; And install all: then you have done; Click for details; Then click add a tab; A new popup will appear: Select "Sanskrit" in the first box; Select "Nepali unicode (romanized)" in second box; Click "ok"; You have successfully installed it; P

नेपाली टाइप गर्ने सजिलो तरिका

मदन पुरस्कार पुस्तकालयले  २००७  २००३-४ ताका नेपाली युनिकोड किबोर्ड लेआउट, रोमनाइज्ड र ट्रेडिसनल सार्वजनिक गर्यो । नेपाली टाइपिङ (ट्रेडिसनल) जान्दै नजान्ने (कहिले नेपाली टाइप नगरेको) मैले, मदन पुरस्कार पुस्तकालयले सार्वजनिक गरेको रोमनाइज्ड नेपाली युनिकोड किबोर्ड लेआउट कम्प्युटरमा राखेर पहिलो पटक कम्प्युटरमा नेपाली भाषामा लेखेँ । यसविचमा कम्प्युटर तथा मोबाइलको लागि धेरै किसिमका नेपाली किबोर्ड लेआउट तथा एप्सहरु आइसकेकाछन्, तर पनि इन्टरनेट प्रयोगकर्ताहरु नेपाली टाइप गर्नुपर्दा अप्ठ्यारो मान्छन् । मलाई धेरैले सोध्ने गरेको प्रश्न भनेको, "फेसबुकमा कसरी नेपाली टाइप गर्ने?" अत: यो ब्लगमा मदन पुरस्कार पुस्तकालय (मपुपु) ले निर्माण गरेको नेपाली युनिकोड किबोर्ड लेआउट बारे चर्चा गर्दैछु। प्रिती, कान्तिपुर लगायतका 'ट्रु टाइप फन्ट' (ttf) प्रयोग गरेर ट्रेडिसनल लेआउटमा नेपाली टाइप गर्ने प्रयोगकर्ताहरुले, नेपाली ट्रेडिसनल युनिकोड किबोर्ड लेआउट राखेर, इन्टरनेटमा सजिलै सँग नेपालीमा लेख्न सक्छन् । भन्नुको मतलब, तपाईलाई पहिले नै नेपाली टाइपिङ आउँछ भने टाइपिङ गर्ने तरिका उही हुन्छ, उही &q

खेल्ने हैन त बाघचाल अनलाइनमा? [Online Bagh Chal]

बाघचाल हामी नेपालीको लोकप्रिय दिमाग ख्याउने खेल ! २० वटा बाख्रा अनि ४ वटा बाघका साथ खेलिने ‘बाघचाल’ केही महिना देखि अनलाइनमा खेल्न थालिएकोछ । सेमिकलन डेभ्लपर्स’ले निर्माण गरेको बाघचालमा यो हप्ता “बाघचाल” टुर्नामेन्ट पनि सञ्चालन गरिएकोछ । अनलाइनबाघचालमा दुईजनाको खेल अरु’ले पनि हेर्न पाउँछन्, खेलाडिहरुले आपसमा कुरा गर्न पनि पाउँछन्, अरु कोही खेलाडी छैनन् र आफू एक्लै भइएकोछ भने कम्प्युटर सँग पनि खेल्न मिल्छ । अनलाइन बाघचालको गृहपृष्ठ (Home Page) मा अनलाइनमा चलिरहेको खेलहरुको विवरण देख्न सकिन्छ, त्यहाँबाट आफूले नयाँ खेल सुरु (create) गर्न सकिन्छ, या अरुले सुरु गर्न लागेको खेलमा प्रतिस्पर्धा पनि गर्न सकिन्छ, वा सकिएको खेलको ‘रिप्ले’ पनि हेरेर बस्न मिल्छ । त्यसबाहेक अनलाइन बाघचालको पब्लिक च्याटमा गएर बात मारेर बस्न पनि सकिन्छ । बाघचाल (Bagh Chal) मा बाघ र बाख्रा जनाउन बाघ र बाख्राको टाउका’को फोटो राखिएकोछ, जसबाट खेल्नेलाई एउटा रमाइलो अनुभव हुन्छ, खेलको दायाँ साइडमा कसको पालो हो, खेल सुरु भएको कति टाइम भयो, कति वटा बाख्रा बाँकी छन् भन्ने जानकारी देख्न सकिन्छ । खेलको पेज छोडेर अन्य पेजमा

Subscribe to Aakar Post