Skip to main content

खबर कस्तो छ ?

“हामी त गाउँका मान्छे, ठूलै बिरामी पर्दा मात्रै काठमाडौँ आइन्छ । ठूलै बिरामी भन्दा को मतलब, यसो अप्रेसन नै गर्नुपर्ने व्यथा लागेको भए काठमाडौँ आइन्छ, नभए त गाउँ मै छ सबैथोक । बर्षौँ मा आइने काठमाडौँ हाम्रो लागि अपरिचत छ, तर हामीलाई काठमाडौँ हेप्छ, अलि कालो देखे “मधिसे”, टोपी लगाएको, मुजा परेर घुँडा माथि पुगेको सुरुवाल लगाएको देखे भने काठमाडौँ हामीलाई “पाखे” भन्छ, अनि दौरा-सुरुवाल लगाएको देखे भने सामन्ति नै ठान्छ । सायद, चिटिक्क परेर सुटबुट लगाउनुपर्थ्यो होला, अनि घाँटिमा दाम्लो भिर्नुपर्थ्योहोला । अनि जता पनि ठग्छन् हामीलाई हाम्रो अनुहार हेरेरै ।

काठमाडौँमा हाम्रा मान्छे छन्, कहिलेकाँहि आउँदा त्यहीँ नै बसिन्थ्यो, तर अस्ती काठमाडौँ आउँदा त हाम्रा मान्छे पनि टाढा भएछन्, उनीहरु शहरीया भएछन्, अनि उनीहरुकालागि हामी पाखे नै भएछौँ । यसै भन्दैथिए, उनी । तर यसो यता-उता आँखा डुलाएँ प्राय: सबै नै यही भनिरहेका थिए, आफन्त भनेर गएको थिँए तर तुरुन्तै फर्किहालोस् भन्ने पो गर्यो, अनि फर्किँए । हामी काठमाडौँ आउँदा केही दिन आउने पाहुनालाई पनि त्यसो गर्ने हो ?”- उनी झोक्किए । म छक्क परेँ उनको कुराले ।

घरमा पाहुना आइपुगे, हामी नेपाली अनि हाम्रो पाहुनाको आदरसत्कार गर्ने चलन नै छ, गर्नैपर्छ- अनि केही ठाउँमा त पाहुना भगवान का रुप हुन्छन् पनि भनिएको छ । “अतिथि देवो भव:” हाम्रो मन्त्र नै यही छ, त्यसैले हामी सबैनै अतिथिलाई सम्मान, आदर सत्कार गर्छौँ ।

ए हो पो ! रहेछ त विगतमा हामी “अतिथि देवो भव:” भन्थ्यौँ तर अहिले हामी भन्दैनौँ । हाम्रो स्वभाव परिवर्तन भैसकेछ । यो कुरा देशमा राजा गएर, गणतन्त्र आएकाले भएको हैन, यो त भएको हो चरम महंगी अनि अभाव का कारण ले । जिवनयापन गर्न अत्यावश्यक मट्टितेल, ग्यास, डिजेल, पेट्रोल पैसा नै तिर्दा पनि पाईँदैन काठमाडौँ मा । खानेपानी को कथा पुरानो भइसक्यो अनि जनताको जिवन नरक भैसक्यो ।

पहिले-पहिले, “काठमाडौँ मा त, कोही पाहुना खाना खानेबेला भोकै टुप्पलुक्क आयो भने पनि, हजुरले त खाएरै आउनुभएकोहोला, बस्दै गर्नुस् भनेर घरका मान्छे खान थाल्छन्” भनेर जोक गर्थे गाउँतिर । त्यसै उडाउन, भनेकोहोला जस्तो लाग्थ्यो तर अहिले को परिस्थिति हेर्दा हैन भन्न सकिँदैन । घरमा पकाउने अन्न छ, तर पकाउने साधन छैन । ग्यासलाई लाइनमा राखेको महिनौँ दिन भैसक्यो, मट्टितेल पनि पाइएकोछैन, यसो कहिलेकाँहि झुक्किएर २-३ लिटर पाइन्छ मट्टितेल, त्यत्ति हो, अनि यस्तो परिस्थिति मा काठमाडौवासीले घरमा पाहुना आएको के निको मान्थे त ?

साँच्चै अहिले काठमाडौँ फोहोर थुप्रिएको खाल्डो, अनि ढल बगेका खोला बाहेक केही हैन तर पनि डाँडा माथि बसेको स्वयम्भुले यी सबैकुरा हेरिरहेको छ, अनि ढलमति छेउमा बसेका पशुपतिपनि नाक थुनेर मन्दिर भित्र बसिरहेकाछन् । अनि हाम्रा नेता कुर्सी खोसाखोस गर्दैछन्, जनता मरे मरुन्, उनीहरुलाई बाल मतलब ! अहिले कतै जानलाई सवारी साधन पाईँदैनन्, पाइएपनि सिन्की झैँ कोचिनु पर्छ यात्रा गर्न । तर जति कम गाडि त्यति नै बढि जाम हुनेगरेको छ, काठमाडौँ का सडकहरुमा ।

“ब्ल्याक मा चाँहि सबथोक पाइन्छ रे ! तर सिधा रुपमा कहिँ पाइँदैन, दिनभरि लाइनमा लाग्यो राति १२ बजे पालो आउँछ, त्यसैले त अहिले २०० वटा गाडि चल्ने ठाउँमा जम्मा ३५ वटा मात्र चलेको छ”, यसै भन्दै थिए, काठमाडौँ-धुलिखेल रुटमा गाडि चलाउने डाइभर दाइ ।

“यस्तै हुन्छ भनेर पहिले देखि नै २ वटा सिलिन्डर राखेको थियो, घरमा तर अहिले दुबै रित्तै छन्, पाहुना समस्या हैनन् तर अहिले बाध्यतावस नै यहाँ केहि दिन नआउ भनेको छु मैले” – मेरा एक आफन्त भन्दै थिए ।

चिया खान बेक्कारमा किन पसलसम्म चहारिरहनु पैसाको मात्रै खति भनेर अस्ति चिनी लिन पसल मा गएँ, चिनीको दाम सुनेर म एकछिन ढक भएँ, “चिनी ५० रुपैयाँ किलो” – लिनैपर्यो । अनि चिया खान चाँहि पानी उमाल्यो ईलेक्ट्रिक मग मा, तर त्यो पनि सँधै कहाँ पाइनु, लोडसेडिङ ले हैरान । अत: ग्यासको विकल्प मा हामी बिजुली पनि प्रयोग गर्न पाउँदैनौँ, किनकी पिक आवरमा सँधै लोडसेडिङ हुनेगरेको छ ।

माओवादीको नेतृत्वमा सरकार बनेपनि सबै कुर्सीकै पछि लागेकाछन् । यो अभाव को जिवन बाट छुटकारा कहिले पाउने ???? माओवादीले सत्ता बाहिर दिएको आश्वासन कहिले पुरा गर्छ त ???

Comments

  1. अत्यन्त सटीक प्रस्तुति वर्तमान नेपाली जीवनका समस्याहरुको!

    नचाहँदा-नचाहँदै पनि काठमाण्डुले मान्छेलाई निर्दयी र रुखो बन्न बाध्य बनाउँछ।

    सुविधा र अवसरलाई काठमाण्डुबाहिर पनि विस्तार नगरी यो समस्या हल हुनेवाला छैन किनभने मूल समस्या काठमाण्डुमा थुप्रिएको जनसंख्या र त्यससंग जोडिएको भद्रगोल हो। भावी संघीयताले गर्दा काठमाण्डुले अलिकति सास फेर्ने ठाउँ पाउला कि भन्ने लागेको थियो, तर हाम्रो 'संघीयता' पनि काठमान्डु केन्द्रीत संघीयतानै होला जस्तो छ। आशाका किरण कमै छन्।

    ReplyDelete
  2. मलाई पनि लाग्छ यो सुबिधा (असुबिधा?)लाई बाहिर बिस्तार नगरि यि समस्याहरु समाधान गर्न गाह्रो छ । तर मुख्य कुरा भनेको डाडु-पन्यौ हातमा लिएर सपना देखाएर कुर्शिमा बसेका निर्लज्ज प्राणिहरुको नियत र काबिलियतमा भर पर्छ ।

    ReplyDelete
  3. तितो सत्य एथार्थ काठमाडौं बासी हरु को ....

    मन त छ होला नि पहुनाको हृदय देखी खुशी खुशी ले सत्कार गर्न
    तर के गर्नु बिचरा काठमाडौं बासिले चुलोमा हेर्छ ग्यास देखिदैन होला
    स्टोभ बाल्न खोज्छ होला मट्टितेल हुँदैन होला
    हिटर बाल्न खोज्छ होला बिजुली हुँदैन होला ।।।।यस्तै यस्तै भएर होला कि, ति बिचरा पाहुनाको मन दु:खाउनु परेको

    अहिलेको परिस्थितीमा मट्टितेल, ग्यास, बिजुली भनेको मानब जिबनका लागि अती आबश्यक कुरा हो, यस्को अभाबको समाधान तुरुन्त हुनु जरुरी छ ..

    ReplyDelete
  4. बेकाममा कुर्कुरे र स्प्राइट खाएँछु जस्तै लाग्यो !

    ReplyDelete
  5. दैनिक समस्याहरु सबैतिर उस्तै नै हो क्यारे , खाली काठ्माण्डौलाई हामीले के के न हो भन्ठान्नुले काठ्माण्डौमा ज्यादा भोगिएको मात्रै हो ।

    ReplyDelete
  6. सबैको कुरो Currect यार.

    ReplyDelete
  7. लौ, उजेलीलाई मैले भनेको हैन है ! बेक्कार मा अर्कैकुरा सोचिदिएर !!!

    ReplyDelete
  8. the article is nice...it has covered the realistic state of our society in a Narrattor's self-experience for...keep it up aAkar..

    ReplyDelete
  9. कुरा ठीक हो। मन हुँदापनी परिस्थितीले हामीलाई रुखो बन्न बाध्य बनाउँछ।

    ReplyDelete
  10. मलाई पनि दिपक जी सँग हो मा हो मिलौन मन लाग्यो किन भने ऐले त झन तपाईं को के कुरो हाम्रो पूर्व तिर त झन साह्रै बिजोगा छ भन्या अस्तिको त्यो १०,१२ दिने पुर्ब बन्द अनि फेरि यो सप्तकोशि को दुबन् ले त
    ग्यास् को त के कुरो खाने कुरो को नै अभाव् बनाइ सकेको छ क् गर्नु र जुन् जोगि आये पनि कानै चिरेको

    ReplyDelete
  11. नारायण को फरक सोच hehehe, link hereko ta gajab lagyo :)anyway thanks..

    ReplyDelete
  12. hehehe.... ke bho ra ? tehi haina ta, thinking diffrently... hehe

    ReplyDelete
  13. मलाई पनि दिपक जी सँग हो मा हो मिलौन मन लाग्यो किन भने ऐले त झन तपाईं को के कुरो हाम्रो पूर्व तिर त झन साह्रै बिजोगा छ भन्या अस्तिको त्यो १०,१२ दिने पुर्ब बन्द अनि फेरि यो सप्तकोशि को दुबन् ले त
    ग्यास् को त के कुरो खाने कुरो को नै अभाव् बनाइ सकेको छ क् गर्नु र जुन् जोगि आये पनि कानै चिरेको

    ReplyDelete
  14. अत्यन्त सटीक प्रस्तुति वर्तमान नेपाली जीवनका समस्याहरुको!

    नचाहँदा-नचाहँदै पनि काठमाण्डुले मान्छेलाई निर्दयी र रुखो बन्न बाध्य बनाउँछ।

    सुविधा र अवसरलाई काठमाण्डुबाहिर पनि विस्तार नगरी यो समस्या हल हुनेवाला छैन किनभने मूल समस्या काठमाण्डुमा थुप्रिएको जनसंख्या र त्यससंग जोडिएको भद्रगोल हो। भावी संघीयताले गर्दा काठमाण्डुले अलिकति सास फेर्ने ठाउँ पाउला कि भन्ने लागेको थियो, तर हाम्रो 'संघीयता' पनि काठमान्डु केन्द्रीत संघीयतानै होला जस्तो छ। आशाका किरण कमै छन्।

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

Romanized Nepali Unicode

Download and Install Nepali Unicode Romanised to write in Nepali all over the web. First of all, you have to Download and Run the Program on your computer. Then, you have to do some settings on your computer to use Nepali Unicode Romanized. You can download Nepali Unicode Romanized from the Madan Puraskar Pustakalaya website for free. Install Nepali Unicode Romanized in Windows XP: Install: Run setup file; Go to control Panel; Open Language and Regional settings; Open Regional Language Options; Go to Language Options & tick on check box (install files..... Thai, instal....east Asian...languages): Click apply-it might ask for windows CD: Insert CD or you can directly copy "i386" files too; And install all: then you have done; Click for details; Then click add a tab; A new popup will appear: Select "Sanskrit" in the first box; Select "Nepali unicode (romanized)" in second box; Click "ok"; You have successfully installed it; P

हाम्रो नेपाली किबोर्डमा अब नेपाली स्टिकरहरु

नयाँ वर्ष २०१९ को अवसर पारेर हाम्रो पात्रो ले हाम्रो नेपाली किबोर्डको नयाँ संस्करण सार्वजनिक गरेकोछ । नयाँ थिम, इमोजी तथा नेपाली स्टिकरहरु सहित आएको हाम्रो नेपाली किबोर्ड को नयाँ संस्करण हिजोबाट गुगल प्लेस्टोरमा उपलब्ध छ । हाम्रो नेपाली किबोर्डमा नयाँ के छ? स्टिकर हाम्रो नेपाली किबोर्डको नयाँ संस्करणमा नेपाली परिवेश झल्काउने विभिन्न नेपाली पात्रहरु सहितको स्टिकरहरु राखिएकोछ । मेसेन्जर, भाइबर, ह्वाट्सएप, स्काइप, टेलिग्राम, फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम आदि जुनसुकै एप्लिकेशनमा पनि प्रयोग गर्न मिल्ने यी नेपाली स्टिकरहरुले प्रयोगकर्तालाई नयाँ अनुभव दिनेछ । नेपाली पारा, हाम्रो साथी, नयाँ वर्ष, संगी, हाम्रो कान्छा, हाम्रो कान्छी, नक्कली, र बौचा व मैचासमेत गरी आठ किसिमका स्टिकरहरु समावेश गरिएकोछ । हाम्रो नेपाली किबोर्डको इमोजी खण्डमा गएर यी स्टिकरहरु प्रयोग गर्न सकिन्छ । थिम हाम्रो नेपाली किबोर्डको यस संस्करणमा नयाँ किबोर्ड थिम पनि थपिएको छ । हाम्रो नेपाली किबोर्डको सेटिङमा गएर आफूलाई मन पर्ने थिम छान्न सकिन्छ । डार्क तथा लाइट गरेर हाललाई दुई डिजाइनमा किबोर्ड थिम उपलब्ध छ । चलनचल्तिको “ब

पाँच करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताको तथ्यांक दुरुपयोग

५ करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताको तथ्यांक चोरी भएको खबर केही दिन पहिले गार्डियन तथा न्युयोर्क टाइम्स ले प्रकाशित गरेको थियो । प्रयोगकर्ताको जानकारी विना फेसबुकबाट लिइएको उक्त तथ्यांकलाई क्याम्ब्रिज एनालिटिका भन्ने कम्पनीले अनधिकृत रुपमा प्रयोग गरेको दावी गर्दै, क्याम्ब्रिज एनालिटिका’का भूतपूर्व इन्जिनियर क्रिस्टोफर वाइलीले गार्डियनलाई अन्तरवार्ता दिएर यी कुराहरु मिडियामा सार्वजनिक गरेका थिए । क्रिस्टोफरका अनुसार क्याम्ब्रिज एनालिटिकाले २०१४ मा एउटा एप मार्फत करिब ५ करोड फेसबुक प्रयोगकर्ताहरुको तथ्यांक चोरी गरेको थियो । क्याम्ब्रिज एनालिटिका र फेसबुककै विषयमा गार्डियनले पहिले नै २०१५ मा समाचार प्रकाशित गरेको थियो । उक्त समाचार पछि फेसबुकले क्याम्ब्रिज एनालिटिकालाई तथ्यांक मेटाउन भनेको र एनालिटिकाले तथ्यांक मेटाएको जानकारी फेसबुकलाई गराएको थियो । तर दुबै कम्पनीले यो कुरालाई गुपचुप राखेका थिए, अझ उल्टै फेसबुकले जथाभावी समाचार लेखेको भन्दै गार्डियनलाई मुद्दा हाल्ने धम्कि दिएको थियो भने क्याम्ब्रिज एनालिटिकाले तथ्यांक सुरक्षित नै राखेको थियो । त्यही चोरी गरिएको प्रयोगकर्ताहरुको तथ्यांकलाई

सामाजिक सञ्जालमा सुरक्षित रहने तरिका

सामाजिक सञ्जाल चलाउने पनि आफ्नै तौरतरिका छन्, जसलाई नजरअन्दाज गरिँदा सामाजिक सञ्जालले समस्या सिर्जना गरिरहेका पनि छन् । सामाजिक सञ्जालका प्रयोगकर्ता एक करोडभन्दा धेरै रहेको देशमा छिटपुट घटनालाई लिएर पूरै सामाजिक सञ्जाल नै असामाजिक छ भन्न मिल्दैन । मूलधारका मिडिया रेडियो, पत्रिका, टेलिभिजनजस्तो सामाजिक सञ्जाल एकोहोरो छैन । सामाजिक सञ्जालको बनोट नै फरक छ, यो दोहोरो हुन्छ । दोहोरो हुनेबित्तिकै उठान गरिएका विषयमा केही घर्षण हुनु, वादविवाद हुनु, तर्कवितर्क हुनु, केही तलमाथिका कुरा हुनु एकदम सामान्य हो । प्रयोगकर्ताले सामाजिक सञ्जालको बनोट बुझ्ने वा यस्ता प्लेटफर्मका फिचरको सदुपयोग गर्ने हो भने यी कुरा अत्यन्तै सामान्य लाग्छन् । सबै कुरा प्रविधिले समाधान गर्न सम्भव छैन, तर सामाजिक सञ्जालमा देखिने, भोगिने प्रायः कुरा भने प्रविधिबाटै समाधान गर्न सक्ने अवस्था छ । सामाजिक सञ्जाल तथा इन्टरनेट प्रयोगकर्ताले अरूलाई दोष लगाउनुपहिले आफ्नो थैलो बलियोसँग कसौँ भन्ने कुरा मनन गर्न जरुरी छ । मोबाइलमा मात्रै इन्टरनेट चलाउने अधिकांश प्रयोगकर्ताका लागि अहिले फेसबुक र भाइबर भनेकै इन्टरनेट हो भन्ने भ्रम छ 

फेसबुक न्युजफिड अपडेट - पेजलाई झनै गाह्रो

अमेरिकामा भएको पछिल्लो राष्ट्रपति निर्वाचनको परिणाम सार्वजनिक भएसँगै फेसबुक लगायत विभिन्न सोसल मिडिया साइटहरुको उपयोगिताबारे व्यापक बहस सुरु भएको थियो । "फेक न्युज"को बिगबिगीले गर्दा फेसबुक, एकहिसाबमा फेकबुकमा परिणत भयो । प्राय: फेक न्युजहरु नै धेरै सेयर हुने र भाइरल हुन थाले । धेरै सेयर हुँदा, स्वाभावत: "फेक न्युज" पनि साँच्चै हो भन्न थालियो । कहिँकति अनुसन्धान छैन, फलानोले एकथरि पेजबाट समाचार सेयर गर्छ, अर्कोले सेयर गर्छ, अर्कोले गर्छ, असत्य तथा काल्पनिक समाचारहरु कै बोलबाला देखियो । नेपालमा भएको पछिल्लो निर्वाचनमा पनि प्रचारवाजी शैलीका मनगढन्ते तथा काल्पनिक समाचारहरु भाइरल भए । फलाना र चिलाना पार्टि, मान्छे पिच्छेका अनलाइन समाचार पोर्टल, फेसबुकको न्युजफिड हेर्न नै दिक्क लाग्ने किसिमको थियो । सबैभन्दा अनौठो लाग्ने चाँहि, मान्छेहरु फेसबुकमा फलाना समाचार पोर्टलले लेखेको भन्दै सेयर गरिरहेका भेटिन्थे । अझ के भने, नेपालका ठूला प्रकाशनहरु सँग ठ्याक्कै मिल्ने नामहरु राखेर काल्पनिक समाचारको व्यापार गर्ने समूहहरु नै छन् । उदाहरणको लागि, कान्तिपुरले यस्तो उस्तो लेख्यो

मोदी र ट्विटर ट्रेन्ड [पडकास्ट 📻 ]

यो अंकमा भारतिय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी नेपाल भ्रमणमा आउँदा ट्विटरमा चलेको #BlockadeWasCrimeMrModi (नाकाबन्दी अपराध हो, मिस्टर मोदी) ट्रेन्ड र ट्विटर ट्रेन्ड कसरी हुन्छ भन्ने बारेमा कुरा गर्दैछु । मोदी जनकपुरमा आइपुग्ने बित्तिकै एक्कासी #BlockadeWasCrimeMrModi ट्विटरको ट्रेन्ड लिस्टबाट हरायो । हामीले सेन्सरसिपको शंका गरिरहँदा केही घन्टापछि त्यही ट्रेन्ड पुन: देखापर्‍यो । विगतमा बाहिर भएका केही ट्रेन्डहरु फेसबुक तथा ट्विटरले 'ट्विक' गरेको भन्ने खबर आएका कारण, सुरुमा यो सेन्सरसिप नै हो भन्ने लाग्यो । तर उक्त ट्रेन्ड ट्विटरबाट हराएर केही घन्टापछि फेरि आएबाट, सेन्सरसिप हैन भन्ने लाग्यो । मोदी र ट्विटर ट्रेन्डबारेको यो पडकास्ट 📻 सुन्नुहोस् ट्विटर ट्रेन्ड कसरी हुन्छ? ट्विटरमा ट्रेन्ड हुन यति नै ट्विट हुनुपर्छ भनेर कहिँ उल्लेख गरेको पाइँदैन तर पनि केही कुरा ट्रेन्डमा देखिनको लागि त्यस विषयमा एकैपटक, धेरै ठाउँबाट धेरैले एउटै विषय ट्विट गरेको हुनुपर्छ । एउटै विषयमा हजारौँले दिनभरि ट्विट गर्दा त्यो ट्रेन्डिङ टपिकमा देखिन्छ भन्ने हुँदैन । ट्विटरमा ट्रेन्ड हुन, कुनै पनि विष

Subscribe to Aakar Post