Skip to main content

Kathmandu Cycle City 2020

हाम्रो एउटा सपना छ, शान्त सडक, मुख्य सडकका दुइतिर फराकिला साइकलमार्ग अनि सिमित सवारीसाधन मात्र । काठमाडौंको स्वच्छ वातावरणमा साइकल यात्रीहरु आ-आफ्ना गन्तव्यतफ गुडिरहेका छन् । स्कूलतर्फ होस या कार्यालयतर्फ, विहान बेलुका, अनि पर्यटक हुन वा यात्रु निर्धक्कसाथ साइकल सयर गर्दै ।

जलवायु परिवर्तनको प्रसग संगै जोडिन आउछँ पृथ्वीको तापमान वृद्धि, हरितगृह प्रभाव अनि ओजनतहको विनाश । १९९७ को क्योटो प्रोटोकल (Kyoto Protocal) ले वातावरणलाइ प्रत्यक्ष असर पार्ने ग्रिन हाउस ग्यास (Green House Gases) GHG को मात्रालाइ सुन्तुलन राख्न मपदण्ड वनाइसकेको छ । प्रमुखत : GHG विकास निर्माणका कार्यहरु तथा यातायातका साधनवाट निस्कने गर्दछ । नेपालजस्तो देशमा विकास निर्माणका कार्यहरुले प्राथमिकता पाउनुपर्ने अवस्थामा तपाइ हामीमा एउटा जिम्मेवारी आउँछ कार्बन फुट प्रिन्ट (Carbon Foot Print) को न्यूनिकरण । अहिले Carbon Foot Print को न्यूनिकरण अन्तराष्टिय बहस वनेको अवस्थामा, नेपालमा पनि थुपै गोष्ठी, सम्मेलन भइरहेका छन् , तर ति कती सफल भए भन्ने कुरा विश्लेषण गर्नु आवश्यक छ ।

यही समस्याको समाधानको बाटो खोज्दा एउटा प्रसंग उठ्यो , काठमाण्डौ साइकल सिटी २०२० (Kathmandu Cycle City 2020) सुन्दा अचम्म लाग्ला...... काठमाण्डौ अनि साइकलको सहर , अनि हाम्रा ति चारपाङग्रे गाडीको के काम ...... कसले चढ्ला त्यो नाथे साइकल ........ के हाम्रो कार चढ्ने सपना तुहाउन मिल्छ ........ वाहियात अथावा यस्तै यस्तै ।

काठमाण्डौका असंख्य सवारी साधनवाट निस्कने धुवाँबाट केवल वायु प्रदुषण मात्र होइन, ग्रिन हाउस ग्यासले पृथ्वीमा छिर्ने खतरानाक UV-ray जोगाउने ओजन तहको विनाश गर्छ । यसवाट हुने प्राकृतिक विनाश निरन्तर रह्यो भने हाम्रो आउँदा पुस्ताले अहिलेको विश्वमानचित्र एकादेशको कथा जस्तै बन्न के बेर ।

बेलाबेलामा हुने इन्धन अभावका बेला हामी हप्तौ कुरेर भारतको भरपर्न बाध्य छौ । अहिले विद्युतीय सवारी, वयोडिजेलका प्रंसग उठिरहेका छन् । तर त्यसको वयवहारिकतामा सजिलै प्रश्न उठ्छ । त्यसैगरि काठमाण्डौंका सडकहरु त्यसै पनि साघुरा छन् त्यसमाथि अव्यवस्थित ट्राफिक, अनि घण्टौ जाम । त समाधन के ...?

एउटा साइकल लिएर हिडनुस, तपाइ त्यो जामलाइ सजिलै काटदै समयमै गन्तव्य पुग्न सक्नुहुन्छ । मुख्यसडक होस या सहायक वा थोत्रा गल्लीहरु, तपार्इ सहजै यात्रा गर्न सक्नुहुन्छ । जहाँ एउटा कार गुड्ने ठाउँ हुन्छ, त्यहाँ तिनवटा साइकल कुदाउन सकिन्छ । तपाइ साइकल चलाउदा न त कुनै इन्धन वाल्दै हुनुहुन्छ न त वातावरणलाइ असर पर्ने ग्यासफाल्दै हुनुहुन्छ, तपाइ शारिरिक व्यायाम गर्दै हुनुहुन्छ ।

सोच्नुस त्यो सार्वजनिक यातायात जसमा तपाइलाइ उकुसमुकुस कोचिन पर्ने छ , अनि जोखिमपूर्ण छतको यात्रा, यी सब कुराको मुक्ति पाउनुहुन्छ । सन् २०२० सम्ममा काठमाण्डौलाइ साइकल शहरको विकास गर्ने सपना देखेर बन्यो Kathmandu Cycle City 2020 Group.

काठमाण्डौमा साइकलको प्रयोग बढाउनु र अन्य सवारीसाधनको संख्या सिमित राख्नु यसको मुख्य उद्देश्य हो तर यसको अर्थ यो होइन कि साइकलमात्र गुडोस । प्रथमत: काठमाण्डौमा युवा जनचेतना अभियान संचालन गर्ने , अनि विभिन्न क्याम्पस, विद्यालय , शैक्षिक जगत, सविधानसभा सदस्य, सेलिब्रेटी, मिडिया तथा बैद्धिकसमाजसंग समन्यवय गर्ने उद्देश्य लिएर Nov21, शनिवार, २००९ का दिन काठमाण्डौ, ललितपुर र भक्तपुरमा साइकल र्‍याली गर्दैछ ।

TNW (Team for Nature & wildlife) अन्तर्गत रही, climate watch alliance को सहयोगमा अनिल चित्रकार, वि.के. दलित, आशिक मल्ल सल्लाहकार रहेको यो समुहले आयोजन गर्ने यो साइकल र्‍यालीको प्रमुख उद्देश्य जलवायु परिवर्तन बारे जनचेतना जगाउने, सरकारी नितिको कार्यन्वयनमा भइरहेका ढिलासुस्तीलाइ घच्घच्याउने रहेका छन । आउनुहोस् सहभागी हुनुहोस, तपाइको सहभागिता उदाहरणिीय वनेर सवैलाइ आफ्नो कर्तव्यबोधको सम्झना दिलाओस ।

दिर्घकालिन कार्यका रुपमा आफै वा सरकारी निकायसंग सहकार्य गरि काठमाण्डौंमा सम्भावित साइकल रुटका निम्ति सर्भे तथा नक्सा बनाउने, अन्य सवारी साधनको संख्या सिमित गर्ने, ट्राफिक व्यवस्थापन, सरकारी निकायसंग साइकल मार्ग, रुटको सकेत, साइकल पार्किङ्ग, तथा अन्य पूर्वाधारको निर्माणको निम्ति दवाव दिने रहेका छन् । त्यसैगरि अहिले सम्भावनामा देखिएको कोटेश्वरदेखि भत्तपुरसम्मको विस्तारित सडकमा साइकल मार्गको प्रस्ताव राख्ने । अनि तत्काल "साइकल शुक्रवार" (Cycle Friday) को कार्यक्रम अन्तर्गत साइकल प्रयोगलाइ प्रोत्साहित गराउने । यो त रह्यो हाम्रो सपना ।

त्यसो भए आउनुहोस, तपाइ पनि एउटा सपना देख्नुस, तपाइ अनि तपाइको मिल्ने साथी निर्धक्क साथ गुड्नुस कहिले असन त कहिले मंगलबजारका साघुरा वाटा । कैले भक्तपुरका स-सना गल्ली चहार्नुस अथवा कुनै नयाँ ठाँउ खोज्नुस जुन तपाइलाइ मात्र थाहा होस् । अनि भविष्यका सन्ततीलाइ देखाउनुस् एउटा सुन्दर, स्वच्छ अनि हरियाली काठमाण्डौ ।

-मुकुन्द भण्डारी
Bio Tech 3rd year
Kathmandu University

Comments

  1. कन्सेप्ट एकदमै राम्रो हो ! सुरुमा चिनमा जाँदा बाटोमा खोला बगेजस्तो साईकल देखेर अनौठो लागेको थियो तर पछि बिस्तारै बानी पर्‍यो र थाहा भयो कि यो एकदमै वातावरण मैत्री र सजिलो साधन रहेछ ।

    काठमाण्डौंमा पनि ४-५ बर्ष अगाडि देखि यो कुरा सुन्दै आएको हो तर खै कहिले चाही वास्तविकतामा आउने हो !!!

    ReplyDelete
  2. hope this group will work.

    ReplyDelete
  3. hope this group will work.

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

म आउँदैछु प्रिय

"हातमा हात ओठमा ओठ म आउँदैछु प्रिय म आउँदैछु प्रिय !..." भन्ने पंक्ति सँगै भिडियो सुरु हुन्छ । राजन कठेत को निर्देशन मा बनेको भिडियो निकै मजाले सलल बगेको छ । भिडियो अन्तिम सम्म नहरेसम्म यो के को लागि र कुन विषयमा बनेको भिडियो हो भन्न मुस्किल नै पर्छ । एउटा सन्देशमुलक कुरा भिन्नै कन्सेप्ट मा बनेको भएर पनि भिडियो निकै राम्रो लाग्छ । काठमाडौँ विश्वविद्यालय मिडिया स्टडिज का साथिहरुले बनाएको छोटो र मिठो भिडियो आज यहाँ राख्दैछु । भिडियोमा अभिनय रहेको छ पर्वत थापा को भने, क्यामरा मा छिरिङ र कविता वाचन मा रतन रहेकाछन् । भिडियोको बारेमा: A very short, both romantic and funny video(1 min. 25 secs.), made by KU students (2009) with Parbat Thapa (Electrical Engineering 4th/last year) in the scene....Poem narration by Ratan Aanad Karna, background score by Diwas Manandhar and Parbat Thapa, editing by Shekhar KC and Rajan Kathet, camera by Prem Tshering Sherpa and, scene selection, photography direction, script, concept and direction by Rajan Kathet. It was a good homework before making th

यसपाली को गाईजात्रा

'सबको मालुम् है मै बिहारी नही फिर भि कोही हिन्दी बोल्न दबाब डाले तो मैं क्या करु ?' हवनकलीः तपाईंको मातृभाषा त मैथिली हैन र - फोरमानन्दः हो, लेकिन मातृभाषाभन्दा अहिले हाम्को पितृभाषा हि मन पड्ता है । हवनकलीः यो नेपाली वर्णमाला राम्रोसंग पढ्नुस् क्यारे । फोरमानन्दः हिन्दी भाषामें नेपाली वर्णमाला नही मिलता क्या ? क-कौन बनेगा, ख-खरबपती, ग- गोली मारो अ-अरुणाचल, आ-आदमी, इ-इन्तजार हवनकलीः उप-राष्ट्रखतीज्यू, सपथको बेला किन दौरा सुरुवाल नलगाएको ? फोरमानन्दः क्यौं हमको बहुत गर्मी होता है । दौरा सुरुवालमे भेन्टिलेसन नही होता है न । Damdev......Devi......Aakh bandh Karo Na...Banda aakh mey Itna achhi Lagti ho ki ..............Main sabda mey kaha nahi sakta. Damdev- dekho, Maine yog Sab ko Nisulka sikhata hu. Maile aap se kavi Paise Maga hey ? Bhakta-Nahi Swami..Paisa nahi, Rupaye Maga hai. Hai..Aapne Kaka Bikendra Yadav ko Luck Kiya jaye....Lekin Yeh Hamre Rule ke Khilaf hai. Hum Bikendra Yadav ko Luck kar Nahi sakte hai. Devi Aur Sajjano, Maii hun Manojtav

हामी मरेपछि हाम्रो फेसबुक प्रोफाइल के हुन्छ ?

फेसबुक आफैँमा व्यापक सञ्जाल । हामी फेसबुक विना त अधुरो नै हुन्छौँ जस्तो लाग्छ हिजोआज । तर यसो सोच्नुहोस् त हामी मरेपछि हाम्रो फेसबुक प्रोफाइल के हुन्छ होला ? फेसबुक का सुरक्षा प्रमुख म्याक्स केली ले २६ अक्टोबर २००९ मा ब्लग मार्फत मृत्यु भएका व्यक्तिहरु को फेसबुक को प्रोफाइललाई सर्च को नतिजा मा नदेखाइने जनाएकाछन् । फेसबुक प्रयोगकर्ता को मृत्यु पछि, उक्त व्यक्ति को प्रोफाइललाई सिल गरिने अनि सर्च को नतिजामा नदेखाउने बताएकाछन् । तर मृत्यु भएको व्यक्ति प्रति सम्मान का शब्द लेख्न या आफ्नो श्रद्धा व्यक्त गर्न उक्त व्यक्ति को प्रोफाइल को वाल भने, आफ्ना आफन्त अनि साथिहरु को लागि सँधै खुल्ला राखिने जनाइएको छ । अक्टोबर २३ मा फेसबुक नयाँ डिजाइनमा आएपछि, फेसबुक ले यस्तो कुरा सार्वजनिक गरेको हो । फेसबुक प्रयोगकर्ताहरु ले फेसबुक को नयाँ ‘सजेसन’ र ‘रिकनेक्ट’ भन्ने सुविधा का कारण समस्या सिर्जना भएको बताउँदै, ब्लग र ट्विटर मा आफ्ना गुनासाहरु लेखेपछि फेसबुक ले, यो नयाँ निति अगाडि ल्याएको हो । फेसबुक ले मृत्यु भइसकेका व्यक्तिहरु को प्रोफाइल देखाउँदै साथि बनाउन ‘सजेसन’ दिन थालेपछि, समस्या सिर्जना भए

Romanized Nepali Unicode

Download and Install Nepali Unicode Romanised to write in Nepali all over the web. First of all, you have to Download and Run the Program on your computer. Then, you have to do some settings on your computer to use Nepali Unicode Romanized. You can download Nepali Unicode Romanized from the Madan Puraskar Pustakalaya website for free. Install Nepali Unicode Romanized in Windows XP: Install: Run setup file; Go to control Panel; Open Language and Regional settings; Open Regional Language Options; Go to Language Options & tick on check box (install files..... Thai, instal....east Asian...languages): Click apply-it might ask for windows CD: Insert CD or you can directly copy "i386" files too; And install all: then you have done; Click for details; Then click add a tab; A new popup will appear: Select "Sanskrit" in the first box; Select "Nepali unicode (romanized)" in second box; Click "ok"; You have successfully installed it; P

नेपाली टाइप गर्ने सजिलो तरिका

मदन पुरस्कार पुस्तकालयले  २००७  २००३-४ ताका नेपाली युनिकोड किबोर्ड लेआउट, रोमनाइज्ड र ट्रेडिसनल सार्वजनिक गर्यो । नेपाली टाइपिङ (ट्रेडिसनल) जान्दै नजान्ने (कहिले नेपाली टाइप नगरेको) मैले, मदन पुरस्कार पुस्तकालयले सार्वजनिक गरेको रोमनाइज्ड नेपाली युनिकोड किबोर्ड लेआउट कम्प्युटरमा राखेर पहिलो पटक कम्प्युटरमा नेपाली भाषामा लेखेँ । यसविचमा कम्प्युटर तथा मोबाइलको लागि धेरै किसिमका नेपाली किबोर्ड लेआउट तथा एप्सहरु आइसकेकाछन्, तर पनि इन्टरनेट प्रयोगकर्ताहरु नेपाली टाइप गर्नुपर्दा अप्ठ्यारो मान्छन् । मलाई धेरैले सोध्ने गरेको प्रश्न भनेको, "फेसबुकमा कसरी नेपाली टाइप गर्ने?" अत: यो ब्लगमा मदन पुरस्कार पुस्तकालय (मपुपु) ले निर्माण गरेको नेपाली युनिकोड किबोर्ड लेआउट बारे चर्चा गर्दैछु। प्रिती, कान्तिपुर लगायतका 'ट्रु टाइप फन्ट' (ttf) प्रयोग गरेर ट्रेडिसनल लेआउटमा नेपाली टाइप गर्ने प्रयोगकर्ताहरुले, नेपाली ट्रेडिसनल युनिकोड किबोर्ड लेआउट राखेर, इन्टरनेटमा सजिलै सँग नेपालीमा लेख्न सक्छन् । भन्नुको मतलब, तपाईलाई पहिले नै नेपाली टाइपिङ आउँछ भने टाइपिङ गर्ने तरिका उही हुन्छ, उही &q

नियात्रा : घान्द्रुक को घुमाइ -१

शैक्षिक अध्ययन/ भ्रमण जान नपाएको धुनमा हामी एकपटक विद्यार्थीहरुकै पहलमा चिसापानी पुगिसकेका छौं। सुन्दरीजलबाट एकदिनको पदयात्रामा चिसापानी पुग्न सकिन्छ। सन् २००९ अक्टोबरको महिना। जहिले पनि शैक्षिक अध्ययन/ भ्रमणमा नलगिएको वा घुम्न नपाएको पिडाले मन भरिरहने हामी विद्यार्थीहरुलाई फेरी एकपटक घुम्नजान मन लाग्न थाल्यो। घुम्न मन लाग्यो भनौं कि पढ्न मन लागेन भनौं?... जे बुझेपनि हुन्छ। जता गएपनि सत्य तपाईंकै बटोमा हिँडेको हुनेछ। घुम्न त जाने, तर कहाँ? प्रेम छिरिङग् शेर्पाको दिमाग यहाँनेर हामी सबैको भन्दा छिटो चल्छ, जहिलेपनि। फेरी अच्चमको कुरा के भने नि- नेपालमा अधिकांश ‘घुम्ने’ ठाउँ कि त प्रेम छिरिङग् पुगिसकेको छ कि त उसका साथीहरु। निकै नै रसिक छन् हाम्रा साथी प्रेम छिरिङग् शेर्पा। हामी अधिकांश छात्रहरुलाई भक्तपुरको छ्याङग्शाला, काठमाडौंको टुकुचे भान्छा घर आदी देखाउने श्रेय यीनैलाई जान्छ। यो श्रेय कम्तिमापनि म, उसलाई कृतज्ञताका साथ दिन चाहान्छु। अघिल्लो पल्ट गएको चिसापानि पदयात्रा पनि प्रेम छिरिङग् कै सक्रियतामा संम्भव भएको थियो। त्यसैले यसपटकको यात्राको निणर्य गर्ने जिम्मा पनि प्रेम र गौरबलाई

Subscribe to Aakar Post